Thomas D'havé
Thomas D'havé
Expert in voetballetsels volgens klinische psycho-neuro-immunologie (kPNI). Werkt o.m. voor Ajax
Opinie

11/06/16 om 07:00 - Bijgewerkt op 12/06/16 om 13:09

Waarom voetballers met overgewicht meer vet moeten eten (om scherper te worden)

Hoe is het mogelijk dat zelfs profvoetballers met overtollige kilo's worstelen, mannen die beroepshalve zowat dagelijks trainen om scherp aan de aftrap te komen? De visie van Thomas D'havé.

Waarom voetballers met overgewicht meer vet moeten eten (om scherper te worden)

Aleksandar Mitrovic (L) © Belga Image

Bij Anderlecht waren de gewichtsproblemen van de Servische international Aleksandar Mitrovic een terugkerend thema. Maar hij is lang niet de enige profvoetballer die in zijn carrière met overtollige kilo's worstelde. Onlangs nog las ik in Sport/Voetbalmagazine (van 9 maart 2016) dat Théo Bongonda zei dat er bij Celta De Vigo dikkerds rondlopen van wie je je afvraagt of het wel voetballers zijn - en dat hijzelf naar Spaanse normen een spierbundel is. Hoe komt het dat zelfs profsporters met overgewicht kampen?

Hersenen die trekken

Laten we eerst eens de werking van de hersenen bekijken in relatie tot overgewicht.

In normale omstandigheden domineren die over het immuunsysteem (en ook over alle andere systemen in ons lichaam). Ze trekken energie naar zich toe om ten allen tijde de juiste beslissing te kunnen nemen (met het oog op overleven). Dat doen ze tot ze het niet meer kunnen. Kunnen ze dat niet meer, dan is het omdat ze hun trekkracht kwijt zijn geraakt.

Hoe kunnen de hersenen hun trekkracht verliezen?

Enkele voorbeelden.

1. Door een hoge maaltijdfrequentie en door regelmatig te eten

Als er op elk moment gegeten kan worden, is er geen noodzaak meer om onze hersenen te gebruiken om eten te zoeken en verdwijnt de trekkracht. Des te vaker je eet, des te minder de hersenen trekken en des te vaker je opnieuw moet eten.

2. Door stoffen te eten die zoeter zijn dan glucose.

Zoals: fructose, sorbitol en stevia. In de vakliteratuur worden dat 'sweet non-caloric substances' genoemd. Alles wat zoeter is dan glucose verandert de trekkracht van de hersenen. De hersenen krijgen dan immers de boodschap dat er voldoende aanwezig is en ze zich geen zorgen hoeven te maken.

3. Door chronische laaggradige ontsteking.

Wanneer er sprake is van een chronische laaggradige ontsteking winnen de hersenen niet langer van het immuunsysteem (afweersysteem): het door de chronische laaggradige ontsteking chronisch geactiveerde immuunsysteem is dominant geworden over de hersenen en trekt harder aan de energie.

4. Door een trauma.

Ook bij een zware hersenschudding, zoals na de botsing van Essikal met Kara, verliezen de hersenen hun trekkracht.

Delen

Des te vaker je eet, des te vaker je opnieuw moet eten

Hersenen die weigeren

Wat gebeurt er wanneer de hersenen niet meer kunnen trekken?

Dan zorgen de hersenen ervoor dat de omgeving voortdurend glucose gaat duwen om alsnog voldoende energie in de hersenen te kunnen krijgen. Dat kan alleen door vetopstapeling en verlaging van ons basaal metabolisme (grondstofwisseling): we gaan meer eten en minder gaan verbruiken. Onvermijdelijk leidt dat tot 'comfort eating' en gewichtstoename.

Sommige bronnen suggereren dat overgewicht voordeel oplevert. Mocht dat zo zijn, dan zouden mensen met overgewicht:

-zeer goed vet moeten kunnen afbreken als daartoe noodzaak is;

-zeer goed de lichaamstemperatuur kunnen reguleren bij koude of warmte;

-beter kunnen overleven bij honger;

-vruchtbaarder zijn.

Niets blijkt evenwel minder waar te zijn. Overgewicht biedt geen enkel voordeel.

De kunst is altijd te achterhalen wat er werkelijk aan de hand is.

Bovendien leidt overgewicht op zich ook tot ontsteking, waardoor er een vicieuze cirkel ontstaat. Vetcellen bevinden zich in bindweefselcomponenten. Binnen deze vaste structuren kunnen deze cellen een beetje uitzetten, maar niet eindeloos groeien. Als deze vetcellen blijven groeien en meer ruimte innemen, drukken ze meer en meer tegen elkaar. Daardoor treedt er eerst zuurstoftekort op en vervolgens celdood. Het immuunsysteem wordt dan ingeschakeld in een poging de schade op te ruimen, maar dit kost heel veel energie. Dit gaat opnieuw altijd ten koste van de hersenen, die minder en minder beweging zullen en kunnen toelaten (om energie te sparen). Zo ontstaat er een 'non-permissive brain disorder'.

Delen

Overgewicht biedt geen enkel voordeel

Hersenen die toestaan

Hoe dat probleem ten gronde aanpakken?

Een van de vijf interventies uit de klinische psycho-neuro-immunologie is drie maanden ketogeen diëten. Dat betekent: inzetten op een 'high fat, low calorie'-dieet. Dat doen we door enerzijds de inname van vetrijke (en eiwitrijke) voeding te verhogen, maar anderzijds ook door veel groenten te eten. Dat zorgt ervoor dat:

-de ontstekingen worden verminderd;

-het immuunsysteem niet meer chronisch actief moet zijn;

-de hersenen weer meer energie krijgen;

-door de toename van de energie de hersenen weer een ander gedrag kunnen toestaan (zoals bijvoorbeeld het volhouden van bewegen).

Delen

Gezonde vetten bevinden zich vooral in vis, poten van gevogelte, eieren, avocado, olijfolie, kokos en zelfs roomboter

Gezonde vetten bevinden zich vooral in vis, poten van gevogelte, eieren, avocado, olijfolie, kokos en zelfs roomboter.

Hersenen die omschakelen

Delen

Dus: vet eten om vet te verliezen

De meeste voedingsadviezen focussen op minder calorieën innemen. Maar meestal wordt dat niet langdurig toestaan door de hersenen, omdat mensen zich na een tijd beroerd beginnen te voelen. Dat komt omdat aanpassing energie vergt en die mensen sowieso al energieproblemen hebben.

Opgelet: ook een ketogeen dieet vraagt aanpassing. De hersenen moeten tijd krijgen om om te schakelen. Mensen voelen zich dan zwak en duizelig, maar na tien dagen zijn ze een ander mens geworden. Als we koolhydraten beperken, wordt er minder insuline vrijgesteld in de alvleesklier. Lage insulinewaarden zijn noodzakelijk om vet te gebruiken.

Dus: vet eten om vet te verliezen.

Dat gelooft natuurlijk niemand, zo'n paradoxale maatregel. Maar oordeel nadat je het zelf geprobeerd hebt.

Opgetekend door Christian Vandenabeele

Onze partners