Racisme in het voetbal bestaat op alle niveaus. Vorig jaar zag ik beelden van een wedstrijdje in het Antwerpse tussen twee teams van 8-, 9-jarigen. Nadien trapten alle jochies een penalty en gaven dan een hand aan de tegenstanders, die op een rijtje wachtten. Bij één van de twee ploegen stond een zwart jongetje, dat steevast door alle tegenstanders werd overgeslagen.
...

Racisme in het voetbal bestaat op alle niveaus. Vorig jaar zag ik beelden van een wedstrijdje in het Antwerpse tussen twee teams van 8-, 9-jarigen. Nadien trapten alle jochies een penalty en gaven dan een hand aan de tegenstanders, die op een rijtje wachtten. Bij één van de twee ploegen stond een zwart jongetje, dat steevast door alle tegenstanders werd overgeslagen. Zijn clubvoorzitter vertelde dat dit niet eens een uitzonderlijke gebeurtenis was. Na een paar dagen bedacht hij zich en vroeg om er niet over te schrijven. Het zou immers tegen zijn club kunnen uitdraaien. Vorige zaterdag stapten in de vierde ronde van de FA Cup Haringey Borough (7e afdeling) en Yeovil Town (5e klasse) van het veld, nadat de Kameroense keeper van Haringey racistisch was bejegend. In de Braziliaanse Serie A droegen de twee enige zwarte coaches ostentatief een T-shirt van het ' Obervatorio da Discriminaçao no Futebol', dat zich al jarenlang afzet tegen racisme in het voetbal. Ruim een week geleden werd het duel tussen Bulgarije en Engeland in de voorronde van Euro 2020 twee keer stilgelegd vanwege oerwoudgeluiden op de tribunes. Racisme en discriminatie in het voetbal staan niet op zichzelf en hebben maatschappelijke oorzaken. Een derde van de incidenten in Engeland werd vorig seizoen veroorzaakt door extreemrechtse elementen. In Bulgarije is xenofobie niet meer of minder dan de regeringspolitiek. Een minister deed onlangs een oproep voor 'een definitieve oplossing van het zigeunerprobleem'. Het voetbal ligt dus niet aan de basis van het racisme op de tribunes, maar is wel medeplichtig. De doorsnee sanctie in Europa voor achterlijke gezangen bedraagt nauwelijks 50.000 euro. De UEFA voerde wel een driestappenprotocol in om het racisme te tackelen: in eerste instantie wordt het publiek gewaarschuwd, bij herhaling de wedstrijd stopgezet en als het probleem niet verdwijnt de match gestaakt. In Bulgarije bleek het failliet van deze aanpak. De scheidsrechter verzuimde andermaal zijn plicht te doen en greep pas in nadat de debuterende Tyrone Mings zijn beklag maakte. De ref legde de partij twee keer stil, maar floot ze niet af. Nationale bonden en de UEFA moeten veel harder optreden tegen onaanvaardbaar gedrag. In uiterste gevallen wordt nu bij een volgende wedstrijd een deel van de tribunes gesloten, maar dat dit niets oplost werd nog eens bewezen in het Vasil Levskistadion in Sofia. Punten aftrekken en desnoods ploegen uitsluiten van deelneming aan EK's of WK's zou een heel andere impact hebben. Na vier incidenten in dertien maanden besliste de Engelse voetbalbond Millwall twaalf punten in mindering te brengen. Zoiets komt aan bij supporters. Clubs zijn verantwoordelijk voor het wangedrag van hun aanhang en forse sancties zullen ervoor zorgen dat goed menende fans voor de nodige sociale controle zorgen. En je kan als club ook zelf ingrijpen. Millwall werkt nu met 'spionnen', die uitgerust met body camera's tussen het publiek zitten om de schuldigen aan te wijzen. Een meer 'professionele' aanpak lijkt onvermijdelijk. In Bulgarije werden de problemen vooral veroorzaakt door een groep van zo'n tweehonderd toeschouwers, die uitgedost waren in zwarte T-shirts met symbolen die niets aan de verbeelding overlieten. Volgens Engelse waarnemers werden ze door de politie begeleid en waren ze in het bezit van gele steward-hesjes. Nadat de interland voor de tweede keer was stilgelegd, stapten ze in groep op. Hun 'missie' was geslaagd. Bobo's zijn zich veel te weinig bewust van de haat die vaak van de tribunes rolt, omdat ze allemaal blank zijn. Diversiteit in leidinggevende functies (bestuurder, trainer, scheidsrechter) is nagenoeg onbestaande. De Bulgaarse bondsvoorzitter en -coach namen inmiddels ontslag onder druk van de regering. De politici bleven echter zitten. Het voetbal mag zijn verantwoordelijkheid wat racisme betreft niet ontwijken, maar de sport mag niet misbruikt worden als afleidingsmiddel. Racisme en discriminatie in het voetbal zullen pas ophouden als ze uit de maatschappij verdwijnen.