Neen, van communistische sympathieën willen we ondernemer Bart Verhaeghe niet direct verdenken. Maar Mao Zedong bedoelde het in de jaren vijftig ook goed, net als Verhaeghe, toen hij zijn plannen voorstelde voor 'de grote sprong voorwaarts'. Zijn ideeën om China van een agrarische economie om te turnen tot een industriële maatschappij liepen evenwel faliekant af. De grote sprong voorwaarts bleek een gigantische duik in de diepte, met grote hongersnood en miljoenen doden.

Zo ver zal het met het Brugse stadionproject niet komen. Verhaeghe heeft immers, zoals hij vrijdag op de persconferentie waarin het akkoord met het Brugse stadsbestuur werd toegelicht, zei 'voldoende tijd gehad om te trainen'. Nieuwe stadions bouwen duurt zijn tijd in België, dat weten ze ook in Gent. In 2003 kondigde Daniël Termont als burgemeester van de stad aan dat het nieuwe stadion van KAA Gent vlak bij de plaats zou komen waar twee snelwegen elkaar kruisen. Pas meer dan tien jaar later rolde daar een eerste bal. De Buffalo's werden er wel beter van: niet veel later werd Gent landskampioen en vrijwel onmiddellijk trad het toe tot de G5. Gemiddeld 50 procent meer toeschouwers en een forse stijging in de omzetcijfers was het gevolg van de verhuis.

De omzet per matchdag zal met ongeveer 50 procent stijgen, maar daarmee dicht je de kloof met de top niet.

Op zo'n effect hoopt ook Club Brugge. In een interview met De Tijd uit 2017 sprak Verhaeghe over een omzettoename van 20 tot 25 miljoen euro, als Club naar zijn nieuwe tempel verhuist. Allicht zal dat intussen nog ietsje meer zijn. Dat stadion wordt nog relatief bescheiden, vergeleken bij de omvang van de arena van enkele concurrenten uit de subtop. Eentje met 40.000 plaatsen, met ongeveer 32.000 plaatsen voor abonnees. In tegenstelling tot de Ghelamco Arena in Gent wordt het ook geen multifunctionele tempel. Voor bedrijven is zoiets niet ideaal, en wie niet snapt dat het niet meer hoeft, heeft volgens Verhaeghe de recente vernieuwingen van voetbalstadions niet gevolgd. Allicht zal de club wel, zoals Antwerp of KV Oostende dat ook geregeld doen, haar infrastructuur doordeweeks gebruiken voor seminaries of zakenbijeenkomsten. Maar verwacht geen supermarkt op het gelijkvloers, zoals in de buurt van de Freethiel of i n Gent. Wel 'groene' parkings, en wat kleine paadjes, om er te joggen. Verhaeghe is naast zakenman ook nog amateursporter.

Schuldenlast

'We gaan het stadion zélf bouwen, uiteraard', zei de Clubvoorzitter. Daarover is al lang een akkoord tussen de diverse aandeelhouders. Kostprijs: zo'n 100 miljoen, gezien de huidige site. Met een extra kost voor geluid, licht en mobiliteit, zal dat wellicht wat meer zijn. Wat de impact van die investeringskost op de club zal zijn, valt nog af te wachten, wanneer er duidelijkheid komt rond de financiële structuur van de bouw. Dat maakt het moeilijk om de grootte van de sprong voorwaarts voor Club nu al te berekenen.

Elk stadion heeft zo zijn eigen financiering, blijkt uit wat research op het net. De Ghelamco Arena in Gent is een pps-constructie, een samenwerking van publiek en privégeld, met de stad en de watermaatschappij als co-aandeelhouders en investeerders. Dat vermindert het risico voor de club, maar verkleint ook de opbrengst. Voor de verbouwing van de Bosuil schiet Paul Gheysens het geld voor, maar de club betaalt hem wel een stevige huurprijs, ongeveer 3,5 miljoen euro per jaar gedurende nog 14 jaar. Dat moet je aftrekken van de omzetstijging. Ook STVV betaalt jaarlijks huurgeld voor Stayen, zo'n 400.000 euro meenden ze bij KV Oostende te weten. KVO moet zelf Marc Coucke 1,2 miljoen euro betalen voor het gebruik van de infrastructuur.

Elke club heeft zo zijn eigen prijs of overeenkomst voor het stadion, ook internationaal. Daar lijkt West Ham United nog het beste af. Toen de Olympische Spelen in Londen afgelopen waren, zat de stad er met zijn stadion. West Ham gaf zich op als kandidaat-huurder en kreeg de deal. De club onderhandelde een fantastische overeenkomst, voor een contract van 99 jaar betaalt het jaarlijks 2,5 miljoen pond, tegen de huidige wisselkoers iets minder dan 3 miljoen euro. De kostprijs om het stadion telkens aan te passen voor andere evenementen is voor de huisbaas, die jaar na jaar zwaar verlies maakt en via juridische weg West Ham al een paar keer benaderde om meer te betalen. De ploeg doet immers enorm haar voordeel na de verhuis uit Upton Park: West Ham zag zijn toeschouwersgemiddelde stijgen met 63 procent (van goed 35.000 tot bijna 57.000) en zijn inkomsten op dat vlak met ongeveer 50 procent toenemen. De inkomsten uit commerciële activiteiten stegen met zelfs iets meer dan 50 procent.

Stadsgenoten Tottenham en Arsenal investeerden zelf fors in hun nieuwe tempels, wat hun omzetcijfers doet stijgen - die van Tottenham moeten nog komen - maar de prognoses zijn uitstekend. Ook de schuldgraad van de club neemt echter toe. Dat kan voor een sportief neveneffect zorgen. Arsenal werd geen kampioen meer ondanks de verhuis naar het veel grotere Emirates dat inmiddels quasi is afbetaald, en dat Tottenham de voorbije jaren minder transfers deed en dit jaar sportief sukkelt, zal ook niet toevallig samenvallen met de bouw van het nieuwe White Hart Lane.

Geld steken in stenen én in de ploeg is soms een heikele spreidstand, zeker als de centen niet van de overheid komen. Een overheid die bijvoorbeeld Porto en Benfica naar aanleiding van het EK in 2004 wél aan mooie nieuwe tempels hielp. Of eerder nog, op het einde van de vorige eeuw, Ajax aan zijn Amsterdam Arena (inmiddels de Johan Cruijff Arena). Ajax had aanvankelijk maar een kleine 13 procent van de aandelen, al zei de gemeente Amsterdam, eigenaar van 48 procent eind 2018, haar aandeel te willen afbouwen in het voordeel van de club, die 23 procent extra zou kunnen overnemen. En op termijn misschien het resterende kwart.

2024

Niets van dat soort constructies in de plannen van Club Brugge en het akkoord met de stad, dat haar gronden in erfpacht geeft. Club hoest zelf de centen op en wil nu snel werk maken van het aanvragen van een omgevingsvergunning. Licht, geluid, mobiliteit, het legt allemaal druk op de omgeving. Voor de zomer wil Verhaeghe nog zijn aanvraag indienen. De Vlaamse overheid heeft 120 dagen om een en ander te bekijken en daarna is nog beroep mogelijk.

De milieu-impact wil men zo laag mogelijk houden door net zoals tijdens EURO 2000 te werken met randparkings en shuttlediensten, en groene parkings rond het stadion. Een stadion inplanten in een residentiële woonwijk zal wat meer kosten dan in industriegebied, weten ze bij Club al. Maar op de site van Jan Breydel blijven was de snelste en meest rechtszekere weg uit het moeras en het betonrot waarin het dossier al een decennium is verzand. Target na het bekomen van een vergunning: 18 maanden bouwen en in 2022/23 de eerste ballen laten rollen. Net op tijd voor de internationale revolutie van 2024 als het huidige Europese voetbal op de schop gaat.

Is dit de grote sprong voorwaarts voor blauw-zwart? De omzet per matchdag zal met ongeveer 50 procent stijgen, de strijd om de naming rights van het stadion en het shirt kan beginnen. Maar daarmee dicht je de kloof met de top niet, hooguit blijf je in het spoor van de anderen. Er zal nog steeds vakmanschap in het runnen van een kern nodig zijn. West Ham is van de verhuis sportief (nog) niet beter geworden. Basel is ook geen blijvertje gebleken, na de sprong in infrastructuur dankzij EURO 2008. Een grotere omzet is géén garantie voor meer succes, maar de pijlers onder het Brugse huis worden wel iets steviger. De files van en naar de stad op wedstrijddagen allicht ook.

Quid Cercle?

De grootste onzekerheid in dit dossier treft buur Cercle Brugge. Die vereniging heeft nood aan een nieuwe arena van pakweg 12 tot 15.000 toeschouwers, maar kan niet naar de stad kijken als bouwheer. De stad Brugge wil hooguit faciliteren en grond ter beschikking stellen. Als het mag van de overheid, langs de Blankenbergse Steenweg, maar dat is nog hoogst onzeker, industriegrond is geen recreatiegebied.

Welke toekomst heeft Cercle? Straks misschien geen meer in 1A, en als Jan Breydel verdwijnt, is het ook nog eens dakloos, al reikte Club Brugge de buren wel de hand. Maar Jan Breydel was al zo groot. Moge het feit dat de huidige stadsgronden aan de Blankenbergse Steenweg al eigendom zijn van het Brugse OCMW, geen hint zijn inzake de toekomst van de vereniging.

Op de site van Jan Breydel blijven was voor Club Brugge de snelste weg om aan een nieuwe arena te geraken., BELGAIMAGE
Op de site van Jan Breydel blijven was voor Club Brugge de snelste weg om aan een nieuwe arena te geraken. © BELGAIMAGE
Neen, van communistische sympathieën willen we ondernemer Bart Verhaeghe niet direct verdenken. Maar Mao Zedong bedoelde het in de jaren vijftig ook goed, net als Verhaeghe, toen hij zijn plannen voorstelde voor 'de grote sprong voorwaarts'. Zijn ideeën om China van een agrarische economie om te turnen tot een industriële maatschappij liepen evenwel faliekant af. De grote sprong voorwaarts bleek een gigantische duik in de diepte, met grote hongersnood en miljoenen doden. Zo ver zal het met het Brugse stadionproject niet komen. Verhaeghe heeft immers, zoals hij vrijdag op de persconferentie waarin het akkoord met het Brugse stadsbestuur werd toegelicht, zei 'voldoende tijd gehad om te trainen'. Nieuwe stadions bouwen duurt zijn tijd in België, dat weten ze ook in Gent. In 2003 kondigde Daniël Termont als burgemeester van de stad aan dat het nieuwe stadion van KAA Gent vlak bij de plaats zou komen waar twee snelwegen elkaar kruisen. Pas meer dan tien jaar later rolde daar een eerste bal. De Buffalo's werden er wel beter van: niet veel later werd Gent landskampioen en vrijwel onmiddellijk trad het toe tot de G5. Gemiddeld 50 procent meer toeschouwers en een forse stijging in de omzetcijfers was het gevolg van de verhuis. Op zo'n effect hoopt ook Club Brugge. In een interview met De Tijd uit 2017 sprak Verhaeghe over een omzettoename van 20 tot 25 miljoen euro, als Club naar zijn nieuwe tempel verhuist. Allicht zal dat intussen nog ietsje meer zijn. Dat stadion wordt nog relatief bescheiden, vergeleken bij de omvang van de arena van enkele concurrenten uit de subtop. Eentje met 40.000 plaatsen, met ongeveer 32.000 plaatsen voor abonnees. In tegenstelling tot de Ghelamco Arena in Gent wordt het ook geen multifunctionele tempel. Voor bedrijven is zoiets niet ideaal, en wie niet snapt dat het niet meer hoeft, heeft volgens Verhaeghe de recente vernieuwingen van voetbalstadions niet gevolgd. Allicht zal de club wel, zoals Antwerp of KV Oostende dat ook geregeld doen, haar infrastructuur doordeweeks gebruiken voor seminaries of zakenbijeenkomsten. Maar verwacht geen supermarkt op het gelijkvloers, zoals in de buurt van de Freethiel of i n Gent. Wel 'groene' parkings, en wat kleine paadjes, om er te joggen. Verhaeghe is naast zakenman ook nog amateursporter. 'We gaan het stadion zélf bouwen, uiteraard', zei de Clubvoorzitter. Daarover is al lang een akkoord tussen de diverse aandeelhouders. Kostprijs: zo'n 100 miljoen, gezien de huidige site. Met een extra kost voor geluid, licht en mobiliteit, zal dat wellicht wat meer zijn. Wat de impact van die investeringskost op de club zal zijn, valt nog af te wachten, wanneer er duidelijkheid komt rond de financiële structuur van de bouw. Dat maakt het moeilijk om de grootte van de sprong voorwaarts voor Club nu al te berekenen. Elk stadion heeft zo zijn eigen financiering, blijkt uit wat research op het net. De Ghelamco Arena in Gent is een pps-constructie, een samenwerking van publiek en privégeld, met de stad en de watermaatschappij als co-aandeelhouders en investeerders. Dat vermindert het risico voor de club, maar verkleint ook de opbrengst. Voor de verbouwing van de Bosuil schiet Paul Gheysens het geld voor, maar de club betaalt hem wel een stevige huurprijs, ongeveer 3,5 miljoen euro per jaar gedurende nog 14 jaar. Dat moet je aftrekken van de omzetstijging. Ook STVV betaalt jaarlijks huurgeld voor Stayen, zo'n 400.000 euro meenden ze bij KV Oostende te weten. KVO moet zelf Marc Coucke 1,2 miljoen euro betalen voor het gebruik van de infrastructuur. Elke club heeft zo zijn eigen prijs of overeenkomst voor het stadion, ook internationaal. Daar lijkt West Ham United nog het beste af. Toen de Olympische Spelen in Londen afgelopen waren, zat de stad er met zijn stadion. West Ham gaf zich op als kandidaat-huurder en kreeg de deal. De club onderhandelde een fantastische overeenkomst, voor een contract van 99 jaar betaalt het jaarlijks 2,5 miljoen pond, tegen de huidige wisselkoers iets minder dan 3 miljoen euro. De kostprijs om het stadion telkens aan te passen voor andere evenementen is voor de huisbaas, die jaar na jaar zwaar verlies maakt en via juridische weg West Ham al een paar keer benaderde om meer te betalen. De ploeg doet immers enorm haar voordeel na de verhuis uit Upton Park: West Ham zag zijn toeschouwersgemiddelde stijgen met 63 procent (van goed 35.000 tot bijna 57.000) en zijn inkomsten op dat vlak met ongeveer 50 procent toenemen. De inkomsten uit commerciële activiteiten stegen met zelfs iets meer dan 50 procent. Stadsgenoten Tottenham en Arsenal investeerden zelf fors in hun nieuwe tempels, wat hun omzetcijfers doet stijgen - die van Tottenham moeten nog komen - maar de prognoses zijn uitstekend. Ook de schuldgraad van de club neemt echter toe. Dat kan voor een sportief neveneffect zorgen. Arsenal werd geen kampioen meer ondanks de verhuis naar het veel grotere Emirates dat inmiddels quasi is afbetaald, en dat Tottenham de voorbije jaren minder transfers deed en dit jaar sportief sukkelt, zal ook niet toevallig samenvallen met de bouw van het nieuwe White Hart Lane. Geld steken in stenen én in de ploeg is soms een heikele spreidstand, zeker als de centen niet van de overheid komen. Een overheid die bijvoorbeeld Porto en Benfica naar aanleiding van het EK in 2004 wél aan mooie nieuwe tempels hielp. Of eerder nog, op het einde van de vorige eeuw, Ajax aan zijn Amsterdam Arena (inmiddels de Johan Cruijff Arena). Ajax had aanvankelijk maar een kleine 13 procent van de aandelen, al zei de gemeente Amsterdam, eigenaar van 48 procent eind 2018, haar aandeel te willen afbouwen in het voordeel van de club, die 23 procent extra zou kunnen overnemen. En op termijn misschien het resterende kwart. Niets van dat soort constructies in de plannen van Club Brugge en het akkoord met de stad, dat haar gronden in erfpacht geeft. Club hoest zelf de centen op en wil nu snel werk maken van het aanvragen van een omgevingsvergunning. Licht, geluid, mobiliteit, het legt allemaal druk op de omgeving. Voor de zomer wil Verhaeghe nog zijn aanvraag indienen. De Vlaamse overheid heeft 120 dagen om een en ander te bekijken en daarna is nog beroep mogelijk. De milieu-impact wil men zo laag mogelijk houden door net zoals tijdens EURO 2000 te werken met randparkings en shuttlediensten, en groene parkings rond het stadion. Een stadion inplanten in een residentiële woonwijk zal wat meer kosten dan in industriegebied, weten ze bij Club al. Maar op de site van Jan Breydel blijven was de snelste en meest rechtszekere weg uit het moeras en het betonrot waarin het dossier al een decennium is verzand. Target na het bekomen van een vergunning: 18 maanden bouwen en in 2022/23 de eerste ballen laten rollen. Net op tijd voor de internationale revolutie van 2024 als het huidige Europese voetbal op de schop gaat. Is dit de grote sprong voorwaarts voor blauw-zwart? De omzet per matchdag zal met ongeveer 50 procent stijgen, de strijd om de naming rights van het stadion en het shirt kan beginnen. Maar daarmee dicht je de kloof met de top niet, hooguit blijf je in het spoor van de anderen. Er zal nog steeds vakmanschap in het runnen van een kern nodig zijn. West Ham is van de verhuis sportief (nog) niet beter geworden. Basel is ook geen blijvertje gebleken, na de sprong in infrastructuur dankzij EURO 2008. Een grotere omzet is géén garantie voor meer succes, maar de pijlers onder het Brugse huis worden wel iets steviger. De files van en naar de stad op wedstrijddagen allicht ook.