Zuid- Afrika is een land van vele kloven. En zo woon je ook al gauw in de Kloofstraat, of hogerop nog in Kloofnek, een plek voor de gegoeden die uitkijken, om niet te zeggen neerkijken op het krioelend leven daar beneden. Pak een verrekijker en zie hoe onafzienbaar de Kaapse Vlakte is. Stuivend zand en vage contouren van eindeloze nederzettingen. Nederige verblijven van wrakhout en plastic, op schrale grond. De kaalheid van het bestaan voor vele miljoenen hier en elders. In schril contrast met het luxeleven temidden van weelderige plantengroei aan de andere kant van de kloof.
...

Zuid- Afrika is een land van vele kloven. En zo woon je ook al gauw in de Kloofstraat, of hogerop nog in Kloofnek, een plek voor de gegoeden die uitkijken, om niet te zeggen neerkijken op het krioelend leven daar beneden. Pak een verrekijker en zie hoe onafzienbaar de Kaapse Vlakte is. Stuivend zand en vage contouren van eindeloze nederzettingen. Nederige verblijven van wrakhout en plastic, op schrale grond. De kaalheid van het bestaan voor vele miljoenen hier en elders. In schril contrast met het luxeleven temidden van weelderige plantengroei aan de andere kant van de kloof. Het plakkersvolk dat samenhokt op de Vlakte heeft gebrek aan alles, maar vooral gebrek aan werk en water. En alles wat daar voor staat : hygiëne, gezondheidszorg, uitzicht op directe verbetering. Ja, het is echt erg gesteld met al die parochies van miserie, oorden van achterstelling en verwaarlozing. De nog steeds ongelofelijke ongelijkheid in dit land van belofte en teleurstelling, is verre van opgeheven. Wit en zwart woont niet bij elkaar. Wit verschanst zich achter hoge hekken, of wijkt uit. Maar velen keren ook terug, want er zou nog toekomst zijn in het land hunner vaderen. Die haalden slaven in huis, en ook al eens in bed. Hun achterkleinkinderen zijn nu de bruinen, oftewel kleurlingen, denigrerend hotnots genoemd. Die 'bruinen' schurkten altijd wat dichter bij de witten aan, en nu nog moeten ze niet veel hebben van de zwarten, zeker niet van de zwarte bewindvoerders van nu. Als ik de Mbeki's en Co, zeg maar de zwarte elite bezig zie en hoor, dan valt mij altijd weer de diepe kloof op tussen die voormannen, een hele dunne laag, en hun achterban van bruine en zwarte have nots. Toch haalde het ANC, hun gezamenlijke partij recent nog een ruime tweederde meerderheid bij de voorbije verkiezingen. Natuurlijk is er nog Mandela. Nelson 'Madiba' Mandela, geen heilige, geen held, maar iets daar tussen in, de grote verzoener en in lengte van jaren nog het lichtend voorbeeld voor de natie. Hij begroette als president in 1995, een jaar na het verdwijnen van het apartheidsregime, jubelend en juichend het veroveren van de wereldbeker rugby in eigen land. Rugby, nota bene toen nog een bijna uitsluitend door blanken beoefende sport. Een zogenaamd 'witte' sport, net als 'krieket' (op z'n Afrikaans). De roep om 'kwota', zoveel zwarte of gekleurde spelers wordt wel met het jaar sterker. Omgekeerd is dat met het 'zwarte' soccer niet het geval. Blanken zijn welkom in de schoot van Bafana Bafana, de koosnaam van het nationale voetbalteam, meer niet. De zwarte vedetten spelen haast allemaal in het buitenland. Mister Mandela heeft bijna eigenhandig de Wereldbeker 2010 (twintig-tien, zeggen ze daar) naar Zuid- Afrika gehaald. Een beetje als de kroon op zijn werk. God, wat was het mooi om zien, die foto in de krant Die Burger bij het Fifa-inspectieteam destijds. Tegen de achtergrond van een volmaakt blauwe hemel, Nelson Mandela en zijn alter ego voor één moment, Jan Peeters, samen, zij aan zij, een gelukzalige glimlach op het doorzonde gelaat. Nogal opmerkelijk, die aandacht voor het toernooi dat komen zou na de nipte afwijzing vorige keer, omdat voetbal hier alsnog geen nationale sport is, niet van en voor iedereen. Maar de vaak nog naïeve hunkering naar erkenning en zelfbevestiging verklaart veel van de blijdschap die de Wereldbeker bracht. Er is wel een nationale competitie, zwaar gesponsord, want toch wel op televisie vertoond in speciale programma's. Volk is er doorgaans niet veel : te duur voor al die zwarte volksmensen die geen 20 rand (circa 2,5 euro) over hebben, letterlijk, voor een stadionbezoek. Ordinair hooliganisme zie je weinig. Rampzalig was wel de afloop van die ene wedstrijd in een volgepakt stadion, een paar jaar geleden, toen paniek uitbrak en zich een soort Heizel-drama voltrok met 43 doden als gevolg. Vrees voor terroristische aanslagen hoeft er eigenlijk niet te zijn. Er is een kleine, nogal fundamentalistische Moslimminderheid, op politiek vlak wel actief, maar de periode van de bommenleggerij lijkt voorbij te zijn. Geen terrorisme, weinig of geen hooliganisme. En die onveiligheid dan ? Messen trekken en gauw schieten, het gebeurt elke dag, maar toch vooral in de schemerzones van de stad en door kleine bendes in desolate gebieden van onderontwikkeling. De kloof, nietwaar. Maar natuurlijk altijd en overal goed opletten, op je zaken en je zakken. Over de schone kant van de zaak, o dat stralende licht, de verrukkelijke lichtheid van het gastenbestaan daar, kunnen we het later nog eens hebben. Het WK 20-10 is nog zo ver weg. door Jan WautersVrees voor aanslagen hoeft er niet te zijn.