Het is eigenlijk snel en simpel uitgelegd: wat de Limburgse derby speciaal maakt, is Sint-Truiden. Truienaars zijn namelijk speciaal. 'Truienaars zeggen van zichzelf: wij zijn een ras apart', zegt Truienaar Ludwig Sneyers, CEO van de Pro League en gewezen manager en bestuurder van STVV. 'Zo voelen zij zich althans. Hun mentaliteit is echt die van Haspengouw.' Dat is een regio die niet zo'n grote industrialisatie en migratie kende als de regio Genk. 'De mentaliteit kun je niet vergelijken. Een Truienaar zegt: ik ben in de eerste plaats Truienaar, in de tweede plaats Haspengouwer en pas dan Limburger. Vijfhonderd meter buiten het stadion zit je trouwens al in Brabant. Veel STVV-supporters komen uit Landen, Zoutleeuw, Rummen en Tienen. Sint-Truiden zit helemaal in het zuidwesten van de provincie en is niet alleen maar Limburg. Het ligt ook dicht bij het vurige Luik.'
...

Het is eigenlijk snel en simpel uitgelegd: wat de Limburgse derby speciaal maakt, is Sint-Truiden. Truienaars zijn namelijk speciaal. 'Truienaars zeggen van zichzelf: wij zijn een ras apart', zegt Truienaar Ludwig Sneyers, CEO van de Pro League en gewezen manager en bestuurder van STVV. 'Zo voelen zij zich althans. Hun mentaliteit is echt die van Haspengouw.' Dat is een regio die niet zo'n grote industrialisatie en migratie kende als de regio Genk. 'De mentaliteit kun je niet vergelijken. Een Truienaar zegt: ik ben in de eerste plaats Truienaar, in de tweede plaats Haspengouwer en pas dan Limburger. Vijfhonderd meter buiten het stadion zit je trouwens al in Brabant. Veel STVV-supporters komen uit Landen, Zoutleeuw, Rummen en Tienen. Sint-Truiden zit helemaal in het zuidwesten van de provincie en is niet alleen maar Limburg. Het ligt ook dicht bij het vurige Luik.' Aimé Anthuenis is Oost-Vlaming, leidde de Limburgse fusieclub KRC Genk naar zijn eerste bekerwinst en landstitel en bezocht Stayen ook met Anderlecht en Lokeren. Hij merkte weinig verschil. Elke keer was het in Sint-Truiden speciaal, derby of niet. 'Met Lokeren werd ik er ooit eens door de scheidsrechter naar de tribune gestuurd en dat was geen prettige ervaring', vertelt hij. 'Eerst moest ik van aan de dug-out veertig meter langs de lijn terugkeren en tegen dat ik daar was, had ik al wel een emmer keien, bier en spuwsel in mijn nek gekregen. Toen ik dan eindelijk in de tribune zat en een keer recht sprong, duwden ze mij daar meteen met twee man terug neer. Dat was héél hevig. Het was nog de tijd dat het veld omheind was met borden. Die stonden op een minimumafstand van de zijlijnen en wanneer de thuisploeg begon te drukken, klopten de supporters hard op die borden. Dat maakte een immens lawaai en zorgde mee voor het spektakel.' Sint-Truiden tegen Genk is een nog jonge derby, want KRC Genk bestaat nog maar 27 jaar. Het ontstond in 1988 uit een fusie van Thor Waterschei en KFC Winterslag. Daarvoor was de rivaliteit ook met andere Limburgse clubs als Tongeren, Hasselt, Beringen en Patro Eisden nooit zo scherp als die met KRC Genk is geweest. 'Daar is een reden voor', zegt Marnik Geukens, redacteur van het dagblad Het Belang van Limburg. 'In 1991 kwam Genk op de voorlaatste speeldag met 0-1 op Stayen winnen en daardoor zakte STVV naar tweede. Een doelpunt van N'Gapy in de dertiende minuut nog wel. Dat werd achteraf een broedermoord genoemd, maar vaak wordt vergeten dat Genk toen zelf nog een punt nodig had om zeker te zijn van het behoud en dus na de wedstrijd een reden had om te vieren. Dat verhaal is sindsdien een eigen leven gaan leiden.' Bovendien kon KRC Genk daarna met overheidsgeld zijn stadion verbouwen, zo een nieuw elan krijgen, voorsprong nemen op STVV en uitgroeien tot een topclub, wordt gezegd. 'Ook dat verhaal moet een beetje gerelativeerd worden', zegt Geukens. 'Uiteindelijk ging het om steun die na de sluiting van de mijnen kaderde in de reconversie van de mijnstreek. Genk ontving toen 60 miljoen frank, dus anderhalf miljoen euro. Dat werd gestopt in een nieuw hoofdgebouw voor het oude Waterscheistadion, dat intussen alweer helemaal vernieuwd werd overigens. Maar de verdere uitbouw van het stadion deed de club helemaal zelf. Ook dat verhaal zal nog wel eens opgerakeld worden, maar ik denk minder sinds Sint-Truiden over een eigen voetbaltempel beschikt. Het verschil is wel dat Genk eigenaar is van zijn stadion en dat STVV het zijne huurt van de partner van Roland Duchâtelet.' Ook door de Limburgse media voelde STVV zich wel eens tekortgedaan in vergelijking met KRC Genk. Dat met Hans Saris ooit een voetbalredacteur van Het Belang van Limburg algemeen directeur van KRC Genk werd, heette daarvan een bewijs te zijn. 'Dat is grotendeels perceptie geweest', beweert Geukens. 'In Sint-Truiden gebeurt het nog wel eens dat ze mij begroeten met 'Ha, Het Belang van Genk', maar je mag niet vergeten: Genk won intussen bekers, titels en speelde Europese campagnes tegen toppers. In die periodes besteedden we daar soms twintig pagina's per week aan. Voor anti-Genksupporters in Sint-Truiden doet dat pijn en dan zeggen die dat we een 'Genkkrant' zijn. Maar toen STVV vorig seizoen op weg was naar de titel in tweede gaven we hen evenveel pagina's. En in de aanloop naar hun bekerfinale tegen La Louvière in 2003 kregen zij evenveel aandacht als Genk voor zijn vier bekerfinales. Sint-Truiden is de underdog geworden omdat Genk zo succesvol is geweest en uitgroeide tot de grotere club. Puur sportief lijken ze op basis van wat we tot nu toe op het veld zagen dichter bij elkaar te liggen en meer dan zesduizend abonnees is voor STVV een historisch record, máár: als het stadion in Sint-Truiden uitverkocht is, zitten er 12.000; in Genk is dat het dubbele. Die hiërarchie is er nog altijd.' Het is wel eens een vuile derby geweest. In Sint-Truiden vallen verhalen te rapen over kort en klein geslagen cafés. In Genk herinneren ze zich nog dat in 1999 na hun pijnlijke 5-1-nederlaag in Maribor STVV-supporters de bezoekers voor de terugwedstrijd onthaalden met een 'Welkom Maribor'-spandoek. Maar ook in Limburg zijn de tijden veranderd. Overigens heeft Genkvoorzitter Herbert Houben via zijn moeder en grootvader roots in Sint-Truiden. Roland Reynders, een ander Genks bestuurslid, heeft er dan weer een florissant boekhoudkantoor. Gunter Jacob, de voorbije jaren technisch directeur in de Cristal Arena, speelde in de jeugd en de eerste ploeg van STVV. Dirk Degraen, tot vorig jaar in april algemeen directeur van KRC Genk, ging naar school in Sint-Truiden en was een STVV-supporter. Het extra pigment in de derby is intussen meer dan ooit het feit dat STVV op eigen veld nog nooit een competitiewedstrijd kon winnen van Genk. 'In de beker lukte het wel één keer', zegt Geukens. 'Op 21 december 2005. Ik was erbij en herinner mij nog dat de Afrikanen en de andere buitenlanders van Genk toen hun reiskoffers meenamen in de kleedkamer, omdat ze dringend op kerstvakantie wilden. Zelden ex-voorzitter Jos Vaessen zo kwaad gezien.' Maar hoe is het te verklaren dat een club met zo'n sterke thuisreputatie als STVV in 27 jaar nog niet één keer op Stayen een competitiewedstrijd kon winnen tegen Genk? GEUKENS: 'Dat is het grote mysterie. Daar besteedden wij al heel veel pagina's aan. Op een bepaald moment was het wel zo dat hoe langer het duurde, hoe meer verkramping dat teweegbracht. Maar ik denk dat dat nu minder opgaat, omdat er nog amper Limburgers op het veld staan. Veel van die nieuwkomers van Sint-Truiden kennen zelfs niet het verschil tussen Genk en Gent. Dus op het veld is dat gevoel zeker weg.' Maar dus allesbehalve ernaast, weet Alain Coninx, communicatieverantwoordelijke van STVV. 'Dat het nog nooit lukte, maakt de inzet voor de Truienaars alleen nog maar groter: Genk moet voor de bijl! Dat zal straks een geweldige spankracht geven. Een vol stadion dat de ploeg aanmoedigt, met alles erop en eraan, dat is een enorme energie die zal vrijkomen en de ploeg zal dragen. Aanvankelijk geloofden de mensen hier niet in zo'n chic stadion met kunstgras, maar de trainer zei altijd: we zullen voetballen zoals STVV vroeger voetbalde, met evenveel inzet, pressing en doorzettingsvermogen. In het begin was er twijfel, maar nu zie je dat het volk er weer helemaal achter staat. De laatste jaren zitten we in een positieve flow en wat mij telkens weer treft, is de mentaliteit van de jongere supporter. Die is weer zoals toen er vroeger een grotere club naar Stayen kwam: we kunnen ze pakken! Dat is echt wel typisch voor Sint-Truiden en deze regio: niet met ons! Ze laten niet met zich sollen, ze zijn krachtig en denken autonoom. Van een Limburger hoor je soms zeggen dat hij braaf is, maar dat is een Truienaar absoluut niet. Dat het zo heftig wordt beleefd, komt ook omdat Limburg een provincie apart is. Hier lezen negen op de tien mensen dezelfde krant: Het Belang van Limburg; en ook de aantrekkingskracht van TV Limburg is ontzettend groot. Dat zorgt voor een heel aparte sfeer. Eigenlijk is het nergens zoals hier. Genk heeft het grootste budget en het grootste palmares, maar na drie jaar in tweede klasse staat Sint-Truiden weer recht en leeft het voetbal als nooit voorheen. Iedereen - ook ik - is ervan overtuigd dat we Genk nu wel kunnen kloppen. We zijn goed gestart, het nieuwe stadion zal uitverkocht zijn en dat zal voor een immense sfeer zorgen. Ik denk dat het een van de belangrijkste derby's van de laatste twintig jaar wordt!' Dat STVV zal winnen, zal je Geukens ook nu niet horen zeggen. 'Neen,' zegt hij, 'omdat Sint-Truiden Genk al zo vaak mocht ontvangen op een moment dat het in een hele goeie periode zat en het toch telkens niet lukte. Dat versterkte de rivaliteit en de frustratie aan Truiense kant alleen nog maar. Vijf jaar geleden moest STVV als vierde van play-off 1 voor een Europees ticket spelen tegen Genk, de winnaar van play-off 2; en toen ging Genk toch weer winnen in Sint-Truiden en plaatste zich zo alsnog voor Europees voetbal. Heel het seizoen beter zijn en door het play-offsysteem ten voordele van Genk toch naast een Europees ticket grijpen, dat was natuurlijk een extra dolksteek. Intussen werd het stadion én het voetbal gemoderniseerd. Stayen mag naast de Ghelamco Arena staan, vind ik. De beleving in de sfeertribune is even fanatiek als vroeger en het voetbal is verzorgder, maar nog altijd naar het hart van de Truienaars. Er werden spelers gekocht die het best uit de voeten kunnen op een kunstgrasveld, met veel snelheid, dus ook dat veld is nu een extra troef. En: ik schat Yannick Ferrera hoog in. Maar ik zet nooit mijn geld in op een voetbalwedstrijd en dat zal ik zeker ook nu niet doen.' (lacht) SNEYERS: 'Ik weet alleen: iedere Truienaar wil de scalp van Genk. Het zal met het mes tussen de tanden zijn, maar op een correcte manier. In het voetbal van STVV zit nog altijd heel veel mentaliteit, maar de tijd dat voor de wedstrijd het veld kapot werd gereden en onder water gezet werd, is voorbij. Op een kunstgrasveld kun je ook niet anders dan verzorgd voetballen. Maar ooit moet die reeks zonder thuiszege tegen Genk eens stoppen en voor elke Truienaar is dat moment nu gekomen.' ANTHUENIS: 'Ik verwacht een gelijkspel. Sint-Truiden kocht goed in, het bewijst dat er in lagere afdelingen ook talent rondloopt en met jongens met een actie als Edmilson en Dompé is het in staat om een blok kapot te spelen. Genk is nog in opbouw en Sint-Truiden is een goeie ploeg met een jonge coach en een enthousiast publiek. Ik vind trouwens dat Sint-Truiden vroeger vaak tekort werd gedaan door hun voetbal altijd maar te herleiden tot lopen, stampen en vliegen. Geregeld stond daar een team met kwaliteit en mijn indruk is dat dat ook nu het geval is. Volgens mij worden ze dit seizoen een revelatie en zullen ze meedoen voor de zesde plaats en dus voor play-off 1.' Daar kunnen ze in Haspengouw ongetwijfeld mee leven. Op voorwaarde dat ze vrijdagavond winnen waarschijnlijk. DOOR CHRISTIAN VANDENABEELE - FOTO'S BELGAIMAGE'Van een Limburger hoor je soms zeggen dat hij braaf is, maar dat is een Truienaar absoluut niet.' ALAIN CONINX 'Stayen mag naast de Ghelamco Arena staan, vind ik. De beleving in de sfeertribune is even fanatiek als vroeger.' MARNIK GEUKENS