Geen club in Europa die zijn voetbalfilosofie zo leek te koesteren als Ajax. Ook dan toen er de afgelopen jaren een en ander misliep. Na een nieuw hoogtepunt dat in het midden van de jaren negentig werd bereikt, kende Ajax een forse terugval. Er was de beursgang, de bouw van de ArenA, het opzetten van tal van satellietclubs. Maar vooral : de verkoop van belangrijke spelers waarop in eerste instantie wel nog kon worden geanticipeerd, maar later absoluut niet meer. Ik vond het opmerkelijk dat Ajax in die donkere tijd toch zijn spelpatroon trouw bleef. Het voetbalde in die 4-3-3 die zo eigen is aan de club, ook toen het in de competitie steeds dieper weggleed. En er schulden ontstonden die de beurskoers deed dalen. En...

Geen club in Europa die zijn voetbalfilosofie zo leek te koesteren als Ajax. Ook dan toen er de afgelopen jaren een en ander misliep. Na een nieuw hoogtepunt dat in het midden van de jaren negentig werd bereikt, kende Ajax een forse terugval. Er was de beursgang, de bouw van de ArenA, het opzetten van tal van satellietclubs. Maar vooral : de verkoop van belangrijke spelers waarop in eerste instantie wel nog kon worden geanticipeerd, maar later absoluut niet meer. Ik vond het opmerkelijk dat Ajax in die donkere tijd toch zijn spelpatroon trouw bleef. Het voetbalde in die 4-3-3 die zo eigen is aan de club, ook toen het in de competitie steeds dieper weggleed. En er schulden ontstonden die de beurskoers deed dalen. En voor onenigheid zorgde binnen het bestuur. Nu heeft Ajax in eigen land weer de top bereikt. Maar de supporters zijn niet tevreden. Want Ajax heeft onder Co Adriaanse voor het eerst zijn filosofie overboord gegooid. Het pakt tegenwoordig uit met een 3-5-2. Eigenlijk is dat een nederlaag voor de club, een teken van onmacht, een verloochening van de principes. Waarom stamp je uiteindelijk satellietclubs uit de grond ? Om daar spelers op te leiden die binnen jou eigen filosofie passen. Nergens is die zo duidelijk als bij Ajax : er is een herkenbare positionering die met vaste nummers wordt aangeduid. Toch zag de club zich genoodzaakt om een ommezwaai te maken. Dat de aanhang zich daartegen keert is eigenlijk wel heel opmerkelijk. Het doel heiligt bij Ajax niet de middelen. De grote fout die Ajax de afgelopen jaren maakte, is dat het de verkeerde spelers aantrok. Of beter : het kocht zonder zich af te vragen op welke postitie zo'n speler zou terechtkomen. De transfer van Hossam is daar een voorbeeld van. Die werd meteen als linksbuiten opgesteld, terwijl hij het best rendeert in het centrum. Alleen hebben ze er voor die positie al een paar lopen. Machlas bijvoorbeeld, of Ibrahimovic, de tijdens het tusenseizoen van Malmö overgenomen Zweed. Nu, in dat nieuwe concept, doet Hossam het als centrumspits wel goed. Ik vind het opmerkelijk dat iedereen bij Ajax zijn instelling en mentaliteit roemt, terwijl er bij ons daarover vraagtekens bestonden. Jammer voor Hossam dat hij nu door een blessure even is uitgeschakeld. Ondanks het succes worstelt Ajax met een identiteitscrisis. Je moet de positie in de competitie trouwens ook behoorlijk relativeren. PSV kampt met een forse terugval, Feyenoord dist gevechtsvoetbal op en Vitesse moet nog altijd in de juiste plooi vallen, ook al staat het op dit moment op de tweede plaats. Trouwens, in de Nederlandse ploeg die afgelopen weekend tegen Andorra speelde, zat maar één speler van Ajax in de selectie : Rafael van der Vaart, een aanvaller van achttien jaar. Het mag dan zijn dat er ook in Amsterdam veel buitenlanders spelen, het is toch veelbetekend. Zeker voor een match waarin Louis van Gaal met het oog op de toekomst toch probeerde om enkele jongeren te laten doorstromen. In dat soort omstandigheden zou Ajax zich vroeger altijd hebben ontpopt tot de absolute hofleverancier. Maar toen stroomde het talent nog uit de eigen jeugd door. Nu verloopt dat proces veel moeilijker. En moet een filosofie die al sinds jaar en dag verweven is met de club worden weggegooid. Het is een teken dat je heel slecht bezig bent. En dringend in eigen boezem moet kijken. De koppositie in de competitie ten spijt. CANAL +Woensdag 10.10 19u40 : Anderlecht-AA Gent Zaterdag 13.10 12u55 : Liverpool-Leeds 15u55 : München 1860-Bayern 21u55 : Alaves-Real Madrid of Barcelona-ValenciaZondag 14.10 16u55 : Aston Villa-Fulham 20u25 : Barcelona-Valencia of Udinese-Interdoor Eddy Snelders, co-commentator Canal +