Fascinerend is het, wanneer je in de olympische judohal plaatsneemt op de zitjes net naast de gang waar de judoka's hun kamp afwachten en je hun mentale opwarming en hun focus aanschouwt. Elk van hen heeft zijn eigen ritueel: bij Charline Van Snick zagen we hoe ze schaduwbokst als ware ze Delfine Persoon, anderen staren dan weer half gehypnotiseerd voor zich uit, en Dirk Van Tichelt, die hurkt, springt, drinkt van zijn bidon, slaat op zijn gezicht, stretcht zich tot op de grond, kijkt intussen naar de aan de gang zijnde kamp, roept een paar keer 'waaaa!!' en wat ons het meest opviel: hij lachte, net voor zijn halve finale - er had net een Braziliaanse judoka gewonnen waardoor de zaal in brand schoot en dat vond de Antwerpenaar heel plezant.
...

Fascinerend is het, wanneer je in de olympische judohal plaatsneemt op de zitjes net naast de gang waar de judoka's hun kamp afwachten en je hun mentale opwarming en hun focus aanschouwt. Elk van hen heeft zijn eigen ritueel: bij Charline Van Snick zagen we hoe ze schaduwbokst als ware ze Delfine Persoon, anderen staren dan weer half gehypnotiseerd voor zich uit, en Dirk Van Tichelt, die hurkt, springt, drinkt van zijn bidon, slaat op zijn gezicht, stretcht zich tot op de grond, kijkt intussen naar de aan de gang zijnde kamp, roept een paar keer 'waaaa!!' en wat ons het meest opviel: hij lachte, net voor zijn halve finale - er had net een Braziliaanse judoka gewonnen waardoor de zaal in brand schoot en dat vond de Antwerpenaar heel plezant. Het is symbolisch voor de manier waarop de Beer van Brecht vorige maandag vijf kampen lang op de mat verscheen: gefocust, maar amper gestresseerd (zelfs niet door een zware loting), genietend van de sfeer, van het besef dat hij er ondanks al die blessures toch weer bij was, en (hoewel velen hem hadden afgeschreven) weer om een medaille kon kampen. Vier jaar nadat hij in Londen gebukt ging onder de stress, omdat de hele wereld, hijzelf incluis, vond dat hij op zijn sterkst, als 28-jarige, een medaille móést pakken - wat dan ook mislukte. Een olympiade later werd de krampachtige grijns gewisseld voor een spontane glimlach en maakten de negatieve gedachten plaats voor puur judo-instinct. Of zoals Van Tichelt het zelf omschreef: 'Los in de kop en fighten.' Vechten met al zijn talent, want dat heeft hij altijd in overvloed gehad. De vitrinekast in zijn living puilt dan ook uit van de medailles, veroverd op Grand Prixs, grandslams, maar ook op één EK (goud 2008) en twee WK's (2009 en 2013). Alleen dat verdomde 'little bit of a hole' dus, na een vijfde plaats in Peking 2008 en een zeer teleurstellende achtste stek in Londen 2012, extra gefrustreerd omdat hij werd uitgeschakeld door NickDelpopolo, die later op het toernooi op cannabis werd betrapt. Een jaar later veroverde hij zijn laatste medaille op een groot kampioenschap, op het WK in ... Rio de Janeiro, waar hij vier jaar eerder ook al het grandslamtoernooi gewonnen had, door in de finale, voor 5000 knotsgekke Brazilianen, thuisfavoriet Leandro Guilheiro te verslaan. Sindsdien is Rio 'zijn stad', waar hij ontspannen in het zonnetje op het Copacabanastrand kan wandelen (of op iets latere uren). En waar hij meer zen dan ooit naar het olympische toernooi toe leefde. 2013 is ook het begin van die andere cruciale factor in het olympisch succes van de Beer van Brecht. Terwijl hij ervoor nog jarenlang afzonderlijk van de Vlaamse federatie met zijn coach Danny Belmans werkte, werd toen een team rond hem gecreëerd, door Belmans zelf, toen tot High Performance Manager van het judo in Vlaanderen aangesteld. Hij nam in zijn functie wat afstand en nam de Pool Robert Krawczyk in dienst als nieuwe hoofdcoach. Geen onbekende: Europees kampioen in 2007, brons op het WK 2003, vijfde en zevende op de Olympische Spelen van 2004 en 2008, én jarenlang op vele stages een vaste trainingspartner van Dirk Van Tichelt. In 2013 nog maar pas gestopt, en nog onervaren als coach, maar na eerst wat wringen het juiste dekseltje op de pot. Als ex-judoka, die begiftigd was met een zeer gave techniek, schaafde hij die van de Antwerpenaar bij, en nog belangrijker: Krawczyk leerde Van Tichelt te doseren, pushte hem indien nodig, maar toomde hem vooral in als de Beer van Brecht te veel wilde klauwen in zijn trainingsweken van gemiddeld 26 uur. Als boerenzoon had die immers slechts één motto: keihard werken, vaak ten koste van vele blessures die zijn carrière een zaagtandprofiel gaven. Op dat (fysieke) vlak werden begeleiders Frank De Witte en Titi Mullie en kinesist Vincent Adriaensen steeds belangrijker. Die laatste behandelt Van Tichelt onder meer met myofasciale therapie (een soort acupunctuur) waardoor diens revalidatie bij blessures en algemene recuperatie veel vlotter verloopt en de judoka zo zijn trainingsrendement naar eigen zeggen met 25 procent optrok. Adriaensen was tot en met de competitiedag van Van Tichelt aanwezig in Rio, net als Matthias Casse, pas 19 maar al drie jaar diens sparringpartner en een toptalent. De Hemiksemnaar kwam alleen in het nieuws door het veelbesproken 'blauwoogincident' maar speelde wel een belangrijke rol in de technische en mentale paraatheid van de bronzenmedaillewinnaar. Hij stuwt de 13 jaar oudere judoka vooruit, net als de andere junioren met wie Robert Krawczyk Van Tichelt, in tegenstelling tot in het verleden, bewust laat trainen - een win-win voor zowel de jonge veulens als het 'oude' trekpaard, dat hen met plezier hen op sleeptouw neemt. De Antwerpenaar heeft niet toevallig een trainer-A-diploma waarmee hij na zijn carrière (over enkele jaren, want hij hoopt nog enkele jaren verder te vechten) elitejudoka's wil begeleiden. Als dat tenminste te combineren valt met het nieuwe gezinsleven dat Van Tichelt vanaf januari 2017 te wachten staat. Zijn vriendin Esther (een ex-judoka, nu kinesiste) bevalt dan van hun eerste kind. De Bronzen Beer grapte op de persconferentie dat hij, ondanks maandenlange uithuizigheid, al 'gescoord' had dit jaar, maar benadrukte nadien, toen we hem even apart namen, hoezeer dat ook had meegespeeld in zijn relaxte ingesteldheid. 'Judo is als combinatie van conditie, kracht, tactiek, techniek én respect de mooiste sport ter wereld - mágnifiek, het gevoel om iemand op de tatami te gooien - en het is super belangrijk voor mij, maar sinds de zwangerschap besef ik ook dat het niet meer dan een spelletje is. Als ik die kamp om het brons had verloren, was ik natuurlijk enorm ontgoocheld geweest, maar had ik me ook op het hart gedrukt dat er veel belangrijkere dingen in het leven zijn, dat een kind meer blinkt dan een medaille. Maar hé, als alles goed gaat, heb ik ze begin volgend jaar alle twee. Wat kan een mens meer verlangen?' Een stevig feestje om zijn bronzen medailles te vieren, maar dat was van Tichelt, ondanks het blauwe oog, van harte gegund. DOOR JONAS CRETEUR IN RIO - FOTO BELGAIMAGE'Een kind blinkt meer dan een medaille.' - DIRK VAN TICHELT