I will bring FIFA to shore." Sepp Blatter, nadat hij voor de vijfde keer benoemd werd tot kapitein van het grote voetbalschip dat FIFA heet. Hij gaat de boot naar een veilige haven loodsen. "We hebben geen revolutie nodig, maar evolutie."
...

I will bring FIFA to shore." Sepp Blatter, nadat hij voor de vijfde keer benoemd werd tot kapitein van het grote voetbalschip dat FIFA heet. Hij gaat de boot naar een veilige haven loodsen. "We hebben geen revolutie nodig, maar evolutie." Hoe geloofwaardig klinkt dit? Donderdagnacht stuurde de Concacaf, het overkoepelend orgaan dat de voetballanden van Noord- en Midden-Amerika groepeert, een officieel standpunt de wereld in, als reactie op de actie van de Amerikaanse justitie. Dat had in een 164 pagina's tellende aanklacht zwaar gehakt in het voetbalmanagement op het Amerikaanse continent. Zowat alles met naam en faam werd beschuldigd van corruptie. De Concacaf schorste daarop twee betrokkenen - Jeffrey Webb (vicevoorzitter van de FIFA) en Eduardo Li (vorige week naar Zürich afgereisd in de verwachting opgenomen te worden als lid van het Uitvoerend Comité van de FIFA) - en stelde drie man aan om een onderzoek te voeren naar hoe het allemaal fout kon lopen. Eentje ervan was Sunil Gulati, de voorzitter van de Amerikaanse voetbalbond. Gulati, lid van het Uitvoerend Comité van de FIFA, zit op die stoel na het afhaken van Chuck Blazer, de man die bij de FBI de FIFA mee aan de galg praatte, nadat de Amerikaanse onderzoeksinstanties merkten dat hij al jaren met twee handen in de pot graaide, maar ondanks zichtbare rijkdom nauwelijks belastingen betaalde. Gulati is al sinds de jaren tachtig een vriend van Blazer, die hem een zetel gaf bij de Concacaf. Jaren deelden ze een kantoor en waren ze bevriend. Maar hij moet nu een 'onafhankelijk' onderzoek starten. Uit de aanklacht van de Amerikaanse justitie blijkt ook hoe indrukwekkend de arrogantie is waarmee de Paraguayaan Nicolás Leoz de Conmebol (de vereniging van Zuid-Amerikaanse voetballanden) leidde. Toen het Braziliaanse marketingbedrijf Traffic een contract wilde tekenen voor de commerciële rechten op de diverse Copa América's in de jaren negentig, weigerde Leoz in januari 1991 zijn handtekening te zetten. Hij verliet de vergadering met andere leden en zei in een achterafkamertje tegen de vertegenwoordiger van Traffic dat die "met de deal veel geld zouden verdienen, en of het niet fair was dat er ook voor hem wat in zat". Dat is geen geld onder tafel accepteren, maar er ronduit om vragen. In de jaren nadien (en dit tot 2011) vroeg Leoz steeds meer geld, zodat de bedragen op de duur getallen met 7 cijfers werden. Steeds in dollar. Ook bij de diverse sponsorcontracten van de Copa Libertadores eiste Leoz zijn commissie. Toen de pers lucht kreeg van de strapatsen van Leoz - al in november 2010 koppelden de BBC en onderzoeksjournalist Andrew Jennings hem aan gesjoemel met televisierechten - leek zijn positie onhoudbaar. Toch duurde het tot in het voorjaar van 2013 (!) voor Leoz een einde maakte aan zijn taken binnen de FIFA en de Conmebol. Blatter, a new FIFA. Klinkt het nog geloofwaardig? En nog erger: in april 2013 nam de Uruguayaan Eugenio Figueredo het voorzitterschap van Leoz over. De man was toen al 81 en werkte al veertig jaar met Leoz samen. In 2006 had hij nog geprobeerd het Amerikaanse staatsburgerschap aan te vragen, en op zijn formulier (valselijk) vermeld dat hij dementeerde. Toen hij het presidentschap van Leoz overnam, trok hij meteen ook diens corruptieprogramma door. Figueredo werd vorige week ook door de FBI aangeklaagd. Had Blatter hier allemaal weet van? Wellicht niet van alles, maar toch van veel. Draagt hij hier de verantwoordelijkheid voor? Gedeeltelijk, zeker de morele. Wil hij er iets aan doen? Amper. Dit afdoen als een Amerikaanse zet zoals Blatter in zijn overwinningsspeech vrijdag deed - "Amerika verloor de organisatie van het WK en toont zich een slechte verliezer" of "Amerika is de grootste sponsor van Jordanië, het land van mijn tegenkandidaat" - getuigt van zeer weinig fijngevoeligheid. Maar de geloofwaardigheid van de FIFA reduceren tot het al dan niet aanblijven van Blatter is ook kort door de bocht. Uit het FBI-onderzoek, met de hulp van Chuck Blazer als klokkenluider, die er voor zichzelf (en voor zijn nazaten want de man is doodziek) zo veel mogelijk probeert uit te halen, blijkt dat de corruptie en de fondsenverduistering diep geworteld zit. Al decennialang. Blatter maakte het als vertrouweling van João Havelange van nabij mee, hoe het Zwitserse marketingbedrijf ISL de boel corrumpeerde. En (misschien) van verder af, toen ISL werd opgevolgd door andere bedrijven. Want daar liggen de centen te rapen, blijkt nu duidelijk uit de dossiers van Leoz, wiens persoonlijke voetbalfortuin op 40 miljoen dollar wordt geschat. Het zijn de grote marketingbedrijven - ISL, Traffic, Somerton, Valente, Full Play Group en andere - die onder tafel veel betalen om commerciële en televisierechten aan de man te brengen. Waarbij de FBI zich alleen concentreerde op zij die van Amerikaanse diensten (banken, bedrijven) gebruikmaakten. Hoe het zit in Europa, Afrika of Azië (en het Midden-Oosten) is (nog) onduidelijk. De FIFA is rot. Wat dan de oplossing is? Evolutie, zoals Blatter wil? Nauwelijks. Gelukkig voor hem is het voetbal oneindig populair, nu ook steeds meer in China, anders hadden sponsors al lang afgehaakt. En dan was het systeem-Blatter - macht in stand houden door het opzetten van x-aantal sterk gefinancierde projecten over heel de wereld - al lang ineengestuikt. Alleen revolutie kan helpen. Maar wie zet die in gang? De Zuid-Amerikanen zeker niet. Bij de FBI-actie waren Argentijnen betrokken, en de Braziliaanse ex-bondsvoorzitter José MariaMarin is er eentje die past in de rij foefelaars Havelange-Teixeira. Afrika is te chaotisch om georganiseerd verzet te voeren, en de Aziaten kwamen ook al in opspraak. Rest de UEFA, waar eendracht geen macht is, zo blijkt uit de herverkiezing van Blatter, die op stemmen van Frankrijk en Spanje kon rekenen. Volgens de Franse bondsvoorzitter Noël Le Graet - die hiermee inging tegen UEFA-voorzitter en landgenoot Michel Platini - "overdrijft West-Europa in zijn kritiek op Blatter", is "nog nooit bewezen dat er geld verdwijnt uit de FIFA-kas", en was Blatter "de beste oplossing in de voorzittersstrijd". Frankrijk organiseert in 2019 het WK voor vrouwen en is Blatter daarvoor "dankbaar". Ook Rusland - organisator van het WK in 2018 - feliciteerde de Zwitser met zijn herverkiezing. Dat vat allicht alles samen. U mag een keer raden of de UEFA deze week, in de coulissen van de Champions League, alsnog tot oppositie komt... ?DOOR PETER T'KINTDe geloofwaardigheid van de FIFA reduceren tot het al dan niet aanblijven van Blatter is kort door de bocht.