'Het is belangrijk om in te zetten op jongens die uit de opleiding komen en om hen kansen te geven. Zodat ze zien dat het niet onmogelijk is om op te klimmen en bij de eerste ploeg te komen. Het zal tijd nodig hebben, maar misschien kunnen we op een dag wel weer met elf spelers van het huis voetballen.' Dit is geen quote van de voorzitter of de coach van FC Barcelona, maar van Lionel Messi. Hij zei het in december in een groot interview in Marca. Met die woorden brak hij een lans voor la Masía, het opleidingscentrum van de club dat hem zelf groot maakte.

Wanneer Messi niet meer bij ons zal spelen, zal niemand hem kunnen vervangen. Dat is onmogelijk. Na Messi is er niks.

Josep Bartomeu

Want la cantera, sinds de doortocht van Johan Cruijff de hoeksteen van FC Barcelona, wint binnen de club terug aan belang. Jarenlang werd het opleidingscentrum stiefmoederlijk behandeld. Dat leidde tot een uittocht van een paar grote talenten. In 2013 was Thiago Alcántara, de gedoodverfde opvolger van Andrés Iniesta, al 22 toen hij Camp Nou verliet, maar de laatste jaren sloegen de talenten de deur op steeds jongere leeftijd achter zich dicht. Denk maar aan Eric García (zestien toen hij voor Manchester City koos) en Jordi Mboula (op achttienjarige leeftijd naar AS Monaco).

Bij FC Barcelona is nu het besef gegroeid dat de huidige successen grotendeels te danken zijn aan de paar canteranos die nog in het elftal staan en die de stijl van het huis vertegenwoordigen: Gerard Piqué, Sergio Busquets en de onvermijdelijke Messi. Toen onlangs het contract van coach Ernesto Valverde met één jaar verlengd werd plus een optioneel jaar tot 2021, heeft de directie hem dus op het hart gedrukt om ervoor te zorgen dat het opleidingscentrum terug de aandacht krijgt die het verdient. Dat zou betekenen dat er vanaf volgend seizoen een aantal jongeren doorstromen naar de A-kern. In het notitieboekje van de coach, die in tegenstelling tot de perceptie héél goed weet wat er bij de B-ploeg van Barça gebeurt, staan alvast een paar namen met stip genoteerd (zie kader).

Ook Josep Bartomeu plooit zich de laatste tijd dubbel om het belang van La Masía aan te stippen. De voorzitter is aan zijn laatste mandaat bezig en zal in de zomer van 2021 plaats moeten ruimen voor een nieuwe man. Toen hem in een interview met Le Figaro gevraagd werd of hij geïnteresseerd is in PSG-middenvelder Adrien Rabiot, zei hij: 'Barça geeft altijd prioriteit aan de spelers uit de eigen B-ploeg. Als we daar onze gading niet vinden, gaan we elders zoeken. Er wordt veel gesproken over de spelers die we halen voor onze A-ploeg, maar we investeren elk jaar achttien miljoen euro in ons opleidingscentrum. Dat is onze strategie: het talent in eigen huis opleiden.' Op de vraag of de voorzitter al bezig was met het post-Messitijdperk, gaf hij een enigszins ontwijkende maar toch interessante reactie: 'We denken daar al aan, maar dat is nog ver in de toekomst. Messi is nog jong, hij is 31 jaar, zijn rendement is heel goed, hij wordt zelfs steeds beter en beter, ik weet niet hoe hij dat doet! Hij heeft nog een contract voor twee seizoenen, maar ik denk dat hij zal verlengen tot na 2021. Maar er moet aan jong talent gedacht worden. Wanneer Messi niet meer bij ons zal spelen, zal niemand hem kunnen vervangen. Dat is onmogelijk. Na Messi is er niks. Niet bij Barça, niet bij een andere club. De trainer die er dan is, zal moeten nadenken over de spelwijze, maar het idee van het voetbal van Barcelona blijft steeds hetzelfde: balbezit, recuperatie, compact spel, hoge pressing, met vleugelspelers, in een 4-3-3 of soms een 4-4-2,...'

Transferbeleid

De geest van Cruijff is meer dan ooit terug uit de fles. In de zomer zal Barça trouwens een gloednieuw Johan Cruijffstadion - met 6000 zitjes - inhuldigen in het oefencentrum van de club. De arena van 12 miljoen euro zal dienen voor wedstrijden van onder meer de B-ploeg en de vrouwenploeg.

Maar hoezeer nu ook in bestuurskamer teruggegrepen wordt naar de formule van de Verlosser, op het veld is daar dit seizoen maar sporadisch wat van te merken. De soldaten van Cruijffadept Guardiola - Messi, Piqué, Busquets - worden al een dagje ouder en het bestuur slaagde er de afgelopen jaren vooral in om spelers te halen die niet bepaald overliepen van het Barça-DNA of die moeite hadden om de spelstijl op te pikken. Denk maar aan Alex Song, Jérémy Mathieu, Paulinho, Arda Turan, Aleix Vidal, Yerry Mina, Arturo Vidal en zelfs Philippe Coutinho. Van sommige spelers werd na aankoop haast niks meer vernomen. De Braziliaanse rechtsachter Douglas kwam in de zomer van 2015 voor 4 miljoen euro en klokte in zijn eerste seizoen in Catalonië af op een schaarse 116 speelminuten. Ook de aankoop in januari van Kevin-Prince Boateng deed veel wenkbrauwen fronsen. De 31-jarige centrumspits werd ingehaald om Luis Suárez af en toe wat rust te gunnen, maar in deze fase van de verschillende competities is de Uruguayaan te belangrijk voor de ploeg om hem zomaar aan de kant te laten. Toen in de competitiewedstrijd tegen Villarreal, nipt met 1-0 gewonnen, Vidal en Boateng samen in de basis mochten starten, deed dat pijn aan de ogen van de liefhebbers van de echte Barçastijl.

Af en toe worden er echter wél pareltjes opgediept. Frenkie de Jong, vanaf komende zomer te bewonderen in Camp Nou, is een echte speler voor FC Barcelona en de nog altijd maar 22-jarige Braziliaan Arthur Melo trekt meer dan zijn streng op het middenveld van de azulgrana. Ook Ousmane Dembélé zal, ondanks zijn nonchalance naast het veld, met zijn explosiviteit en dribbels op termijn een vaste waarde worden in de basiself. Met Luka Jovic, de 21-jarige spits van Eintracht Frankfurt, werd volgens de Frankfurter Allgemeine Zeitung ook al een akkoord bereikt voor volgend seizoen. Alleen de clubs zouden er onderling nog moeten uitkomen. Jovic moet Luis Suárez, ook al 32, komen aflossen. Er meldden zich intussen wel al een aantal andere topclubs voor de Servische goalgetter.

Veel wordt in de toekomst eveneens verwacht van de in januari al vastgelegde Jean-Claire Todibo, een jonge Franse centrumverdediger in wie Eric Abidal rotsvast gelooft. Abidal werd afgelopen zomer aangeworven als rechterhand van sportief directeur Pep Segura. De Franse oud-linksachter werd niet alleen ingehaald om de transfermarkt af te schuimen, maar ook om de band met de spelers te herstellen. Segura is immers persona non grata in de kleedkamer sinds hij in de zomer van 2017 openlijk kritiek uitte op Gerard Piqué, die een owngoal had gemaakt in de supercup tegen Real Madrid.

Dat er tussen de spelers en het bestuur meer dan één haar in de boter zit, werd de afgelopen jaren meermaals duidelijk. Hoe Messi Bartomeu maandenlang aan het lijntje hield om zijn contractverlenging af te ronden, was ongezien. En dan was er afgelopen zomer de transfersoap rond Antoine Griezmann: komt hij of komt hij niet? Dat de Franse spits bij Atlético zou blijven, wisten een aantal spelers van Barça, onder wie Piqué, al lang voor dat ter ore kwam van het bestuur. Intern werd er achteraf een stevig woordje over gepraat, maar de affaire maakte meer dan ooit duidelijk dat een aantal spelers in Camp Nou onaantastbaar zijn.

De almachtige Argentijn

FC Barcelona, méér dan een club, dat wel, maar is Barça ook méér dan één speler? De Messidependencia, de afhankelijkheid van de Vlo, neemt soms schrikbarende vormen aan. Messi, 31 intussen, is nog steeds in staat om op zijn eentje matchen te beslissen, maar hij kan dat geen heel seizoen volhouden. Toch wil hij altijd spelen en ontstaat de indruk dat hij en hij alleen beslist of hij al dan niet de grasmat betreedt. Een goed voorbeeld daarvan was de heenwedstrijd in de halve finale van de Copa del Rey tegen Real Madrid begin deze maand. Een niet-fitte Lionel Messi startte op de bank. Een half uur voor het einde van de match, bij een 1-1-stand, gaf Messi een teken aan Ernesto Valverde: ik wil spelen. Eenmaal op het veld bleek de Argentijn tot niet veel meer in staat dan wandelvoetbal.

Ernesto Valverde heeft te veel respect voor de hiërarchie in de kleedkamer, wordt in de Spaanse pers geschreven. Een omfloerste manier om te zeggen dat de coach uit de hand van Messi en de zwaargewichten van de ploeg eet. Sommigen denken dan ook dat de recente contractverlenging van Valverde er pas gekomen is na het fiat van Messi.

Als trainer van Barça kan je haast niet anders dan op je knieën gaan voor de almachtige Argentijn. De laatste die de confrontatie aanging, was Luis Enrique. Hij wilde een rotatiesysteem installeren waar heel het team baat bij zou hebben. Zijn doel was om de cruciale spelers min of meer fris naar de laatste fase van het seizoen te brengen. Maar dat was niet naar de zin van Messi, die zelfs half kreupel nog zou willen voetballen. Het conflict escaleerde en de Argentijn stuurde zijn kat naar de training. Na een gesprek met de belangrijkste spelers en de voorzitter moest Enrique inbinden: van dan af speelde Messi altijd.

De Vlo heeft nog een contract tot 2021 en kan nog verlengen, als hij dat zelf wil. Dat de voorzitter beweert dat Messi steeds beter wordt, is natuurlijk windowdressing. De vraag is in hoeverre de Messidependencia de komende jaren niet verder ten koste zal gaan van de ploegprestaties.

Coming soon

Met Frenkie de Jong (21) en Emerson (20) heeft FC Barcelona er in de zomer twee jonge krachten bij en Carles Aleñà (21) kreeg dit seizoen al heel wat speelminuten in de A-ploeg, maar welke talenten uit de B-ploeg zouden vanaf volgend seizoen weleens in de A-kern kunnen opduiken? (Bij elke speler staat ook zijn afkoopclausule, verplicht in Spanje, vermeld.)

Moussa Wagué

20 jaar

rechtsachter

contract tot 2023 (afkoopclausule: 100 miljoen euro)

Product van de Aspire Academy die afgelopen zomer overkwam van KAS Eupen voor ongeveer 5 miljoen euro. Bij FC Barcelona zijn ze ervan overtuigd dat hij een grote toekomst heeft. Wel vreemd dat Barça eind januari 12 miljoen euro ophoestte voor Emerson, de 'nieuwe Dani Alves'.

Juan Miranda

19 jaar

linksachter

contract tot 2021 (afkoopclausule: 200 miljoen euro)

Op zijn positie voetbalt Jordi Alba, die incontournable is maar op 21 maart dertig wordt. Ernesto Valverde liet al aan Miranda weten dat hij vanaf komende zomer op die positie de vaste nummer twee wordt. Mocht dit seizoen al een paar keer proeven van het grote werk, met name in de Copa del Rey en in de Champions League.

Oriol Busquets

20 jaar

verdedigende middenvelder

contract tot 2021 (afkoopclausule: 200 miljoen euro)

Maak kennis met de gedoodverfde opvolger van zijn naamgenoot Sergio Busquets. Wordt beetje bij beetje klaargestoomd voor de hoofdmacht. Er wordt heel voorzichtig met hem omgesprongen omdat hij vorig jaar een zware knieblessure had die hem acht maanden van de velden hield.

Riqui Puig

19 jaar

middenvelder

contract tot 2021 (afkoopclausule: 100 miljoen euro)

Wordt omschreven als een speler met het Barça-DNA. Een heel technische voetballer met veel lef. Moet volgens zijn trainer bij Barça B echter nog verbeteren op zowat alle vlakken: meer scoren, meer in de zestien komen, beter verdedigen en meer kopduels winnen. Eindigde in een lezersenquête van Marca (meer dan 50.000 respondenten) over de beste canterano in Spanje op de derde plaats, na Brahim Díaz (nummer 2, Real Madrid) en Carles Aleñà.

Abel Ruiz

19 jaar

spits

contract tot 2021 (afkoopclausule: 100 miljoen euro)

Komt terug uit een vervelende hamstringblessure die hem een paar maanden aan de kant hield. Anders had hij misschien al een kans gekregen van Ernesto Valverde, die in januari wanhopig op zoek was naar een nummer 9. Abel Ruiz wordt intern gezien als de opvolger op lange termijn van Luis Suárez.

Juan Miranda, belgaimage
Juan Miranda © belgaimage
Moussa Wagué, belgaimage
Moussa Wagué © belgaimage
Oriol Busquets, belgaimage
Oriol Busquets © belgaimage
Riqui Puig, belgaimage
Riqui Puig © belgaimage
Volgens sommigen kwam de contractverlenging van Ernesto Valverde er pas na het fiat van Messi., belgaimage
Volgens sommigen kwam de contractverlenging van Ernesto Valverde er pas na het fiat van Messi. © belgaimage
'Het is belangrijk om in te zetten op jongens die uit de opleiding komen en om hen kansen te geven. Zodat ze zien dat het niet onmogelijk is om op te klimmen en bij de eerste ploeg te komen. Het zal tijd nodig hebben, maar misschien kunnen we op een dag wel weer met elf spelers van het huis voetballen.' Dit is geen quote van de voorzitter of de coach van FC Barcelona, maar van Lionel Messi. Hij zei het in december in een groot interview in Marca. Met die woorden brak hij een lans voor la Masía, het opleidingscentrum van de club dat hem zelf groot maakte. Want la cantera, sinds de doortocht van Johan Cruijff de hoeksteen van FC Barcelona, wint binnen de club terug aan belang. Jarenlang werd het opleidingscentrum stiefmoederlijk behandeld. Dat leidde tot een uittocht van een paar grote talenten. In 2013 was Thiago Alcántara, de gedoodverfde opvolger van Andrés Iniesta, al 22 toen hij Camp Nou verliet, maar de laatste jaren sloegen de talenten de deur op steeds jongere leeftijd achter zich dicht. Denk maar aan Eric García (zestien toen hij voor Manchester City koos) en Jordi Mboula (op achttienjarige leeftijd naar AS Monaco). Bij FC Barcelona is nu het besef gegroeid dat de huidige successen grotendeels te danken zijn aan de paar canteranos die nog in het elftal staan en die de stijl van het huis vertegenwoordigen: Gerard Piqué, Sergio Busquets en de onvermijdelijke Messi. Toen onlangs het contract van coach Ernesto Valverde met één jaar verlengd werd plus een optioneel jaar tot 2021, heeft de directie hem dus op het hart gedrukt om ervoor te zorgen dat het opleidingscentrum terug de aandacht krijgt die het verdient. Dat zou betekenen dat er vanaf volgend seizoen een aantal jongeren doorstromen naar de A-kern. In het notitieboekje van de coach, die in tegenstelling tot de perceptie héél goed weet wat er bij de B-ploeg van Barça gebeurt, staan alvast een paar namen met stip genoteerd (zie kader). Ook Josep Bartomeu plooit zich de laatste tijd dubbel om het belang van La Masía aan te stippen. De voorzitter is aan zijn laatste mandaat bezig en zal in de zomer van 2021 plaats moeten ruimen voor een nieuwe man. Toen hem in een interview met Le Figaro gevraagd werd of hij geïnteresseerd is in PSG-middenvelder Adrien Rabiot, zei hij: 'Barça geeft altijd prioriteit aan de spelers uit de eigen B-ploeg. Als we daar onze gading niet vinden, gaan we elders zoeken. Er wordt veel gesproken over de spelers die we halen voor onze A-ploeg, maar we investeren elk jaar achttien miljoen euro in ons opleidingscentrum. Dat is onze strategie: het talent in eigen huis opleiden.' Op de vraag of de voorzitter al bezig was met het post-Messitijdperk, gaf hij een enigszins ontwijkende maar toch interessante reactie: 'We denken daar al aan, maar dat is nog ver in de toekomst. Messi is nog jong, hij is 31 jaar, zijn rendement is heel goed, hij wordt zelfs steeds beter en beter, ik weet niet hoe hij dat doet! Hij heeft nog een contract voor twee seizoenen, maar ik denk dat hij zal verlengen tot na 2021. Maar er moet aan jong talent gedacht worden. Wanneer Messi niet meer bij ons zal spelen, zal niemand hem kunnen vervangen. Dat is onmogelijk. Na Messi is er niks. Niet bij Barça, niet bij een andere club. De trainer die er dan is, zal moeten nadenken over de spelwijze, maar het idee van het voetbal van Barcelona blijft steeds hetzelfde: balbezit, recuperatie, compact spel, hoge pressing, met vleugelspelers, in een 4-3-3 of soms een 4-4-2,...'De geest van Cruijff is meer dan ooit terug uit de fles. In de zomer zal Barça trouwens een gloednieuw Johan Cruijffstadion - met 6000 zitjes - inhuldigen in het oefencentrum van de club. De arena van 12 miljoen euro zal dienen voor wedstrijden van onder meer de B-ploeg en de vrouwenploeg. Maar hoezeer nu ook in bestuurskamer teruggegrepen wordt naar de formule van de Verlosser, op het veld is daar dit seizoen maar sporadisch wat van te merken. De soldaten van Cruijffadept Guardiola - Messi, Piqué, Busquets - worden al een dagje ouder en het bestuur slaagde er de afgelopen jaren vooral in om spelers te halen die niet bepaald overliepen van het Barça-DNA of die moeite hadden om de spelstijl op te pikken. Denk maar aan Alex Song, Jérémy Mathieu, Paulinho, Arda Turan, Aleix Vidal, Yerry Mina, Arturo Vidal en zelfs Philippe Coutinho. Van sommige spelers werd na aankoop haast niks meer vernomen. De Braziliaanse rechtsachter Douglas kwam in de zomer van 2015 voor 4 miljoen euro en klokte in zijn eerste seizoen in Catalonië af op een schaarse 116 speelminuten. Ook de aankoop in januari van Kevin-Prince Boateng deed veel wenkbrauwen fronsen. De 31-jarige centrumspits werd ingehaald om Luis Suárez af en toe wat rust te gunnen, maar in deze fase van de verschillende competities is de Uruguayaan te belangrijk voor de ploeg om hem zomaar aan de kant te laten. Toen in de competitiewedstrijd tegen Villarreal, nipt met 1-0 gewonnen, Vidal en Boateng samen in de basis mochten starten, deed dat pijn aan de ogen van de liefhebbers van de echte Barçastijl. Af en toe worden er echter wél pareltjes opgediept. Frenkie de Jong, vanaf komende zomer te bewonderen in Camp Nou, is een echte speler voor FC Barcelona en de nog altijd maar 22-jarige Braziliaan Arthur Melo trekt meer dan zijn streng op het middenveld van de azulgrana. Ook Ousmane Dembélé zal, ondanks zijn nonchalance naast het veld, met zijn explosiviteit en dribbels op termijn een vaste waarde worden in de basiself. Met Luka Jovic, de 21-jarige spits van Eintracht Frankfurt, werd volgens de Frankfurter Allgemeine Zeitung ook al een akkoord bereikt voor volgend seizoen. Alleen de clubs zouden er onderling nog moeten uitkomen. Jovic moet Luis Suárez, ook al 32, komen aflossen. Er meldden zich intussen wel al een aantal andere topclubs voor de Servische goalgetter. Veel wordt in de toekomst eveneens verwacht van de in januari al vastgelegde Jean-Claire Todibo, een jonge Franse centrumverdediger in wie Eric Abidal rotsvast gelooft. Abidal werd afgelopen zomer aangeworven als rechterhand van sportief directeur Pep Segura. De Franse oud-linksachter werd niet alleen ingehaald om de transfermarkt af te schuimen, maar ook om de band met de spelers te herstellen. Segura is immers persona non grata in de kleedkamer sinds hij in de zomer van 2017 openlijk kritiek uitte op Gerard Piqué, die een owngoal had gemaakt in de supercup tegen Real Madrid. Dat er tussen de spelers en het bestuur meer dan één haar in de boter zit, werd de afgelopen jaren meermaals duidelijk. Hoe Messi Bartomeu maandenlang aan het lijntje hield om zijn contractverlenging af te ronden, was ongezien. En dan was er afgelopen zomer de transfersoap rond Antoine Griezmann: komt hij of komt hij niet? Dat de Franse spits bij Atlético zou blijven, wisten een aantal spelers van Barça, onder wie Piqué, al lang voor dat ter ore kwam van het bestuur. Intern werd er achteraf een stevig woordje over gepraat, maar de affaire maakte meer dan ooit duidelijk dat een aantal spelers in Camp Nou onaantastbaar zijn. FC Barcelona, méér dan een club, dat wel, maar is Barça ook méér dan één speler? De Messidependencia, de afhankelijkheid van de Vlo, neemt soms schrikbarende vormen aan. Messi, 31 intussen, is nog steeds in staat om op zijn eentje matchen te beslissen, maar hij kan dat geen heel seizoen volhouden. Toch wil hij altijd spelen en ontstaat de indruk dat hij en hij alleen beslist of hij al dan niet de grasmat betreedt. Een goed voorbeeld daarvan was de heenwedstrijd in de halve finale van de Copa del Rey tegen Real Madrid begin deze maand. Een niet-fitte Lionel Messi startte op de bank. Een half uur voor het einde van de match, bij een 1-1-stand, gaf Messi een teken aan Ernesto Valverde: ik wil spelen. Eenmaal op het veld bleek de Argentijn tot niet veel meer in staat dan wandelvoetbal. Ernesto Valverde heeft te veel respect voor de hiërarchie in de kleedkamer, wordt in de Spaanse pers geschreven. Een omfloerste manier om te zeggen dat de coach uit de hand van Messi en de zwaargewichten van de ploeg eet. Sommigen denken dan ook dat de recente contractverlenging van Valverde er pas gekomen is na het fiat van Messi. Als trainer van Barça kan je haast niet anders dan op je knieën gaan voor de almachtige Argentijn. De laatste die de confrontatie aanging, was Luis Enrique. Hij wilde een rotatiesysteem installeren waar heel het team baat bij zou hebben. Zijn doel was om de cruciale spelers min of meer fris naar de laatste fase van het seizoen te brengen. Maar dat was niet naar de zin van Messi, die zelfs half kreupel nog zou willen voetballen. Het conflict escaleerde en de Argentijn stuurde zijn kat naar de training. Na een gesprek met de belangrijkste spelers en de voorzitter moest Enrique inbinden: van dan af speelde Messi altijd. De Vlo heeft nog een contract tot 2021 en kan nog verlengen, als hij dat zelf wil. Dat de voorzitter beweert dat Messi steeds beter wordt, is natuurlijk windowdressing. De vraag is in hoeverre de Messidependencia de komende jaren niet verder ten koste zal gaan van de ploegprestaties.