Vandaag/zaterdag staat voor de tweede keer in een week tijd de finale van de Copa del Rey op het programma. Barcelona neemt het op tegen Athletic Bilbao, dat vorige week in de uitgestelde finale van vorig seizoen zijn meerdere moest erkennen in Real Sociedad. Geen nieuw Baskisch onderonsje dus. Diezelfde avond wordt er in de autonome regio Asturië echter wel gestreden om regionale trots: Oviedo neemt het op tegen Gijón, in wat de meest intense en fanatieke derby van het land wordt genoemd.
...

Vandaag/zaterdag staat voor de tweede keer in een week tijd de finale van de Copa del Rey op het programma. Barcelona neemt het op tegen Athletic Bilbao, dat vorige week in de uitgestelde finale van vorig seizoen zijn meerdere moest erkennen in Real Sociedad. Geen nieuw Baskisch onderonsje dus. Diezelfde avond wordt er in de autonome regio Asturië echter wel gestreden om regionale trots: Oviedo neemt het op tegen Gijón, in wat de meest intense en fanatieke derby van het land wordt genoemd. Grootstedelijke rivaliteitHet prinsdom in het noordwesten is een van Spanjes best bewaarde geheimen. Het pittoreske Asturië staat bekend om zijn langgerekte stranden, onherbergzame natuur en fijne gastronomie, met de blauwe cabrales-kaas en cider als absolute uithangborden. Asturianos zijn apetrots op hun regio, maar op een kleiner niveau heerst er een enorme rivaliteit tussen inwoners van de twee grootste steden van de comunidad. Hoofdstad Oviedo en kuststad Gijón zijn elkaars tegenpolen: Oviedo is een binnenlandse, overwegend conservatieve stad met beleefde maar eerder gesloten inwoners. Gijón is een havenstad, met vooral mensen uit de working-class die niet op hun mondje gevallen zijn en openstaan voor nieuwe ideeën. Zowel Gijoneses als Oviedenses scheppen maar wat graag op over wat hun thuisstad te bieden heeft. De zee zou Gijón aantrekkelijker maken dan alle metropolen samen, terwijl mensen uit de hoofdstad graag uitpakken met hun culturele aanbod en het sprookjesachtige centrum dat zelfs regisseur Woody Allen kon bekoren. 'Hij zag alle steden van de wereld, maar werd verliefd op Oviedo', luidt het gezegde. Voelbare vijandigheid De cultureelmaatschappelijke rivaliteit komt nergens meer tot uiting dan in het voetbal. Fans van Sporting Gijón en Real Oviedo kunnen elkaars bloed drinken. De clash zorgt er dan ook telkens voor dat de gemoederen hoog oplopen in Asturië. Wanneer het derbyweekend dichterbij komt, brandt het in de provincie, soms letterlijk. Fans uit beide kampen leven dagen toe naar wat voor hen de wedstrijd van het jaar is. Ze slapen niet, drinken van 's morgens vroeg tot 's avonds laat en wakkeren de haat voor de andere aan, wat soms leidt tot gewelddadige confrontaties met de politie of fans van de aardsvijand. Lokale media gaan op hun manier ook vlot mee in de hype die de wedstrijd met zich meebrengt. Dagen voor de aftrap wijdt dagblad La Nueva España gemakkelijk 20 pagina's aan de wedstrijd. Dat de derby de hele comunidad in zijn ban houdt, is een understatement. Potentiële fusieNet zoals modale burgers uit beide steden er een sport van maken om de verschillen met mensen uit de andere stad in de verf te zetten, benadrukken fans graag de mate waarin hun club van de vijand verschilt. Ze staren zich echter vaak moedwillig blind op de gelijkenissen die beide clubs vertonen. Los carbayones en los guajes hebben immers meer met elkaar gemeen dan ze eigenlijk zouden willen. In hun gedeelde geschiedenis beleefden de clubs uit het prinsdom regelmatig woelige periodes. In de loop van de geschiedenis is er dan ook af en toe nagedacht over een fusie met de bedoeling één sterke regioclub te creëren die zich in de top van het voetbal moest nestelen. De laatste toenadering vond plaats in april 2000, toen de twee grootheden van het Asturiaanse voetbal zich in een diepe sportieve en financiële crisis bevonden. Dagblad AS opperde toen dat de toenmalige eigenaars van beide clubs plannen smeedden voor de oprichting van Real Asturias en de bouw van een nieuw stadion ergens tussen de regiohoofdstad en Gijón. Er waren veel voor- en tegenstanders, maar de fans van beide clubs, de Asturiaanse voetbalbond en de regioregering stelden steeds hun veto. Toch werd de deur pas in 2003 definitief dichtgeslagen. Daniel Gutiérrez Granda, toenmalig sportdirecteur van de regio maakte duidelijke waarom: 'Als Sporting en Real doorsnee bedrijven waren, was een fusie de normaalste zaak van de wereld geweest. Maar hun sportieve karakter maakt het onmogelijk. Er komt passie bij kijken, mensen zouden hun leven geven voor de clubs, zelfs al is de situatie bijna uitzichtloos.'Financiële malaiseHet fusie-idee mocht dan wel van de baan zijn, de financiële en sportieve malaise bij beide clubs was dat nog lang niet. Wanbestuur bij beide clubs brengt hen af en toe op het randje van de afgrond. Zowel Sporting als Real slagen er echter steeds wonderwel in het hoofd boven water te houden. Oviedo zakt omwille van financiële problemen wel even terug naar vierde klasse. Geleidelijk aan kruipen Los Azules uit de put maar in 2012 is er een reddingsoperatie nodig om Oviedo te redden. De club overleeft opnieuw dankzij de financiële steun van supporters, bedrijven en andere sportclubs (o.a. Real Madrid) en komt twee seizoenen later als een kerngezonde vereniging de tweede klasse binnen. Los Rojiblancos hadden zich intussen geprofileerd als liftclub. In 2018 was het eindelijk terug zover: na de degradatie van Gijón naar de Segunda División mocht de regio zich na vijftien jaar opnieuw opmaken voor de derbi asturiano. Olie op het vuurSinds 2018 slaagde geen van beide clubs erin om te stijgen naar de Primera División en spelen ze dus minsten twee keer per seizoen tegen elkaar. Zaterdag zal dat voor de derde keer zonder publiek zijn, maar dat zorgt niet voor minder spanning. Voor beide teams staat er per slot van rekening iets op het spel. Gijón ging de laatste twee wedstrijden onderuit en wil zijn plaats voor de play-offs om promotie niet verliezen. Oviedo kon al zeven openvolgende speeldagen niet meer winnen en voelt de hete adem van degradatiekandidaten in zijn nek. Ondertussen neemt de spanning tussen supporters toe, ook online. Sporting Gijón publiceerde maandag een video waarin een heteroseksueel koppel op een Derbi-motor richting El Molinón reed, het stadion van Sporting. Hij droeg het shirt van Gijón, zij dat van Oviedo. Met de video probeert Gijón de gemoederen tussen de supporters wat te bedaren, maar dat draaide uit op een bits gehakketak op Twitter. Supporters willen immers niet dat hun derby hetzelfde karakter krijgt als de Baskische, waar supporters van Bilbao en Sociedad het meer dan aardig met elkaar kunnen vinden en de rivaliteit louter sportief is. De tekst op een spandoek van supportersgroep Symachiarii aan de poorten van Oviedo's trainingscomplex zegt alles: 'Oviedismo es antisportinguismo'. Of hoe supporters een hele geschiedenis in een zin samenvatten.