Sinds zijn terugkeer naar België had Vincent Kompany nog niet de tijd genomen om een uitgebreid interview te geven. Er was nochtans stof genoeg om over te praten: de leemte die hij wellicht voelt nu hij niet meer tussen al die wereldsterren van de Engelse competitie loopt, het einde van zijn spelerscarrière en het trainerschap.
...

Sinds zijn terugkeer naar België had Vincent Kompany nog niet de tijd genomen om een uitgebreid interview te geven. Er was nochtans stof genoeg om over te praten: de leemte die hij wellicht voelt nu hij niet meer tussen al die wereldsterren van de Engelse competitie loopt, het einde van zijn spelerscarrière en het trainerschap. Voor één keer maakt Kompany een uitzondering, voornamelijk om het over zijn project met de jeugd van Anderlecht te hebben. Als er een ding is dat hij ter harte neemt, dan is het dat wel. 'Een goed voetbalgesprek is volgens mij een uitwisseling van gedachten tussen twee mensen die beseffen dat er in het voetbal geen absolute zekerheden zijn. Het is een discussie waarin iedereen zijn mening kan geven, met als uitgangspunt dat we altijd iets kunnen bijleren', vertelt Vince aan het begin van het gesprek.Is je mening over het voetbal veranderd sinds je van speler geëvolueerd bent naar hoofdtrainer? Vincent Kompany: 'Ik zal niet zeggen dat mijn opinie van de ene op de andere dag veranderd is. Dat komt stapsgewijs. Op mijn 24e dacht ik anders over voetbal dan toen ik 17 was. En tegen het einde van mijn carrière had ik nog andere opvattingen. Tussen wat ik op mijn 17e aanvoelde en wat ik nu aanvoel, is er sowieso een groot verschil.' Wat heeft je het meest verrast toen je de switch hebt gemaakt? Ben je onverwachte obstakels tegengekomen? Kompany: 'Voor ik als hoofdtrainer werd aangesteld, heb ik een overgangsperiode meegemaakt toen ik bijgestaan werd door Simon Davies en Frankie Vercauteren. Dat heeft in mijn voordeel gespeeld en het heeft ervoor gezorgd dat ik niet voor te veel verrassingen kwam te staan. Het moeilijkste voor mij was de juiste toon vinden om de spelers aan te spreken. Het is een kwestie van goed te doseren: wanneer communiceer je en wanneer probeer je een boodschap over te brengen? Mijn persoonlijkheid zit zo in elkaar dat ik altijd eerlijk en rechtuit wil zijn met de spelers. Ik ben van nature ook heel direct. Ik ben ervan overtuigd dat het op de lange termijn de beste manier is om respect af te dwingen. Maar nogmaals: in het voetbal evolueert alles zo snel dat er geen zekerheden bestaan. Ook als je oprecht bent, wil dat niet zeggen dat je altijd gelijk hebt.' Hoe ziet je voetbalfilosofie er vandaag uit? Kompany: 'Ik heb een duidelijke filosofie. Mijn droom is om over een ploeg te beschikken die dominant is in balbezit, over heel het veld agressief speelt, in staat is om zo hoog mogelijk op de helft van de tegenstander de bal te veroveren, veel kansen creëert en geen doelkansen weggeeft. Een totale dominantie, zeg maar. Daar wil ik toe komen. Met sommige ploegen zal dat lukken. Met andere ploegen zal ik een manier moeten zoeken om zo dicht mogelijk aan te leunen bij mijn principes en tegelijkertijd het pragmatisme en de efficiëntie niet te verwaarlozen.' Waar staat je ploeg op dit moment? Kompany: 'We zijn bezig met de heropbouw van de ploeg en dat is iets waar je elke dag aan moet werken. Maar ik heb een jong team en ik mag dus niet hetzelfde eisen als van een andere ploeg. Alles draait om het dagelijkse leerproces van de spelers. 'Wat mij in dit project boeit, is het feit dat de spelers dag na dag toegroeien naar het ideaalbeeld dat we voor ogen hebben. Ik zie gewoon dat ze vooruitgang boeken. Spelen aan een hoge intensiteit is niet de exclusiviteit van de beste vijf clubs van Europa. Ploegen als Ajax of Leipzig zijn er ook al in geslaagd om dat soort voetbal na te bootsen en vorig seizoen heeft Club Brugge met zijn eigen aanpak hetzelfde gedaan. Maar die methode zal je nooit kunnen gebruiken bij Anderlecht. En de speelstijl van Standard zal nooit de onze zijn. Je moet een spel ontwikkelen dat geschikt is voor de ploeg en je moet een ploeg bouwen die past bij het spel dat je voort wil brengen. 'Ik heb een groot voordeel met deze jonge groep: ze staan voor alles open. Weet je wat voor mij ideaal zou zijn? Een ploeg hebben die voetbalt als Ajax en die kan verdedigen als Atlético. Maar zoiets bereik je niet zomaar, dat gebeurt in stappen. Sommige hindernissen zullen we gemakkelijker kunnen ontwijken dan andere. Ik leer mijn spelers om de ruimte groter te maken wanneer we de bal hebben en de ruimte kleiner te maken in balverlies. Ik geef hen mee welke technische en tactische aspecten ze moeten toepassen wanneer we het veld breed maken en wanneer we het veld inkorten.' De ploeg staat nog veraf van waar jij wil komen. Zijn er momenten geweest dat je twijfels hebt gehad over the process? Kompany: 'Ik ben een realist en ik ben rationeel ingesteld. Er is veel nodig om mij te verrassen. Ik houd rekening met alle mogelijke scenario's en ik weet dat mijn team een enorme progressiemarge heeft. Anderlecht is de ploeg die de grootste progressiemarge heeft van de competitie. Maar Anderlecht blijft Anderlecht. Het is een club die moet winnen en kampioen moet spelen. 'Als je het nuchter bekijkt, dan weet je dat de club in financiële moeilijkheden zit en het moet doen met een jonge ploeg. Heeft de ploeg, in vergelijking met een jaar geleden, al stappen gezet? Natuurlijk. Zullen we binnen een jaar nog verder staan? Zeker en vast. We zouden kunnen verklaren dat we alles zullen winnen en dat we de titel zullen pakken, maar we hebben geen toverstok. Uiteindelijk maakt het niet uit of je zoals Burnley of Real wil spelen. Het is het werk dat je verzet dat zal bepalen hoe hoog je zal geraken.' Vanaf het begin heb jij of hebben wij je filosofie gelinkt aan die van Pep Guardiola. Stoort het je dat we elke match van Anderlecht op die manier bekijken? Kompany: 'Misschien moeten jullie stoppen om de vergelijking te maken met Guardiola en de supporters iets voor te schotelen waar nooit sprake van geweest is. Ik heb nooit gezegd dat Anderlecht een tweede City zou worden! Het blijft mij nochtans achtervolgen. Bon, het is niet erg. Mijn enige claim is de volgende: kijk over de grens en zie hoe Ajax en Leipzig, met behoud van hun identiteit, het er van afbrengen. Ze blijven altijd hun voetbal spelen. Wel, Anderlecht moet ook bij machte zijn om zijn identiteit te bewaren en zijn voetbal te spelen. 'Wat heb ik erbij te winnen door aan de supporters te zeggen: gasten, vanaf nu gaan we in blok spelen, terugplooien op de eigen helft en enkel met lange ballen spelen? Als we met zo'n spel de titel winnen, zou mijn passage voor niets gediend hebben. Geen enkele trainer mag zeggen dat hij compatibel is met Anderlecht als hij niet staat voor een bepaald soort voetbal. Onze supporters zijn enkel tevreden wanneer overwinningen gepaard gaan met kwaliteit. Je moet ergens beginnen.' In vergelijking met de periode onder Simon Davies wordt er nu toch voor een meer realistischer aanpak gekozen. Kompany: 'Je kan over alles praten. Over het systeem, over een 5-4-1, een 5-3-2, of een 4-4-2, over hoge pressing, over de sterkte van de verdediging. Maar in het voetbal gaat het hoofdzakelijk om de kwaliteit van de spelers. Dat is het beginpunt. Als trainer probeer je de capaciteiten van de spelers maximaal te benutten en vijf, tien of vijftien procent toe te voegen die het collectief ten goede zal komen. 'Toen ik hier begon als speler won Anderlecht alles - ikzelf heb twee titels gepakt in drie jaar. Het elftal zat evenwichtig in elkaar: 80 procent van de ploeg bestond uit routiniers met internationale ervaring en voor de rest had je twee of drie jongeren zoals Anthony Vanden Borre en ik. We wonnen de competitie omdat we op elke positie de beste individualiteiten hadden. Vandaag moeten we leren leven met een andere realiteit. We hebben het potentieel om tot een uitzonderlijke ploeg uit te groeien, met veel jonge talenten die volgens mij allemaal Belgisch international zullen worden in de komende jaren. Iedereen is nu verblind door hun potentieel, maar in werkelijkheid is er nog veel schaafwerk aan die jongens.'We hebben soms het gevoel dat offensief ingestelde elftallen als Anderlecht afgestraft worden door de meeste ploegen in de Jupiler Pro League. Vind je het ook lastig om het spel te ontplooien dat je in je hoofd hebt? Kompany: 'Moet ik aan onze youngsters uitleggen dat ze de volgende twintig jaar alle ballen naar voren moeten keilen omdat vrijuit voetballen risico's inhoudt? Er hen op wijzen dat het uiteindelijk beter is om de bal aan de tegenstander te laten? Moet ik aan Yari Verschaeren en aan Marco Kana zeggen dat balbezit iets vies is onder het voorwendsel dat het gevaarlijk is? Mocht ik dát onderwijzen, dan zouden ze in moeilijkheden komen als ze bij een buitenlandse club tekenen. De Europese tegenstanders van onze Belgische clubs schuwen het balbezit toch ook niet? We hebben een uitzonderlijke opleiding waarin jongeren zitten die het talent hebben om ongebonden te voetballen. Het zou jammer zijn om een discours te houden dat daar tegenin gaat. Wat als Anderlecht binnen twee of drie jaar alles wint met het voetbal waar we naar streven? Zal iedereen dan plots van gedachte veranderen?' We leven in een maatschappij waarin alles onmiddellijk moet gebeuren en iedereen snel oordeelt. Erger je je daar niet aan? Want je hebt tijd nodig om jouw plannen te kunnen uitvoeren. Kompany: 'Ik weet in welk milieu ik mij voortbeweeg. Ik ben niet teruggekomen om wie dan ook herop te voeden - iedereen heeft het recht om het voetbal te beleven zoals hij het wil. Ik ben teruggekomen om mijn kennis te delen en mijn ambities waar te maken. Een trainer zonder persoonlijkheid en zonder ambities is van geen enkele waarde. Ik weet dat korte-termijndenken eigen is aan de voetbalwereld. Ik moet daarmee omgaan en mijn spelers zo ver krijgen dat ze elke dag bijleren. 'Ik wil de ploeg laten voetballen met een speelwijze die in de buurt komt van het Anderlechtlabel. Bij Anderlecht is het altijd de gewoonte geweest om op elke positie spelers te hebben met bovengemiddelde technische kwaliteiten. De Citycultuur is de Citycultuur en die ken ik heel goed. De Ajaxcultuur is de Ajaxcultuur. Al onze jongeren die nu bij de nationale ploeg zitten, zullen bevestigen dat ze veel hebben opgepikt bij Anderlecht. Het is niet omdat ze in de Belgische competitie actief zijn dat we hen zullen vragen om te vergeten dat ze bij Anderlecht spelen en dat ze opgeleid zijn om over de grond te voetballen.' Waar ben je tot op vandaag het meeste fier op? Kompany: 'De individuele progressie van elke speler en de inhoudelijke zaken die we hen kunnen aanreiken. Op dat vlak probeer ik de lat hoger te leggen dan wat ik zelf gekend heb als speler. Ik hecht veel belang aan de relatie speler-trainer. We zitten nu in een soort transitiefase, want veel spelers zien bepaalde zaken pas voor het eerst. Ik heb een kern van spelers die nog alles te leren heeft. En ik moet die talentvolle jongens aan het soort voetbal onderrichten dat overeenkomt met hun capaciteiten. Als ik aan Killian Sardella of Kana zou vragen om enkel lange ballen te versturen, zou ik een misdaad begaan tegen hun carrière. 'Ik heb een wens. Dat we binnen een jaar of drie een balans opmaken en tot de vaststelling komen dat we enkele clichés hebben doen sneuvelen. Laten we vooral de ontwikkeling van de Belgische jeugd niet belemmeren! Anderlecht heeft altijd de grootste artiesten van de competitie in de ploeg gehad en we kunnen het niet maken om een andere ideologie aan te hangen.' Wil jij, net als Jürgen Klopp bij Liverpool, jouw voetbalidentiteit op Anderlecht installeren? Kompany: 'Je mag niet te snel linken leggen. Daarom irriteert het mij een beetje dat er bij mijn komst meteen een verband werd gelegd met het spel van Guardiola. Dat niveau is totaal onbereikbaar voor ons. Het lijkt alsof Anderlecht een naïeve club is, terwijl we op het veld helemaal niet naïef voetballen. We willen niemand kopiëren. 'Het toeval wil dat Guardiola en ik dezelfde bron geraadpleegd hebben. Hij heeft geput uit de methodes van Johan Cruijff bij Barcelona. Het Anderlecht waar ik mee ben opgegroeid en de jeugdacademie hebben hun DNA ontleed bij Ajax. Maar het doet de club geen goed om continu alles te herleiden tot Guardiola. Het is de identiteit van Anderlecht die ons interesseert. En iedereen moet aanvaarden dat we qua identiteit verschillen van andere clubs.' Stel dat de Rode Duivels over enkele maanden het EK winnen. Zal je dan geen spijt hebben dat je je carrière gestopt hebt? Kompany: 'Ik leef niet met wroeging, dat is mijn stijl niet. Ik zit nu in een meer comfortabele situatie dan vroeger omdat ik alles zelf controleer. Ik word bijvoorbeeld niet meer geconfronteerd met eventuele blessures. Ik blijf een grote supporter van de nationale ploeg en ik wens hen het allerbeste toe. Ze zullen het EK moeten winnen zonder mij, maar er vallen nog zoveel prijzen te winnen als trainer! Dat motiveert mij.'