Podcaster Gilles Mbiye-Beya: ‘Na een tijd ging ik zelf al aan de kant staan als ik in mijn achteruitkijkspiegel een politieauto zag’

© Belga Image

Gilles Mbiya-Beya is in geen tijd een bekend podcaster geworden met onder meer Koolcast en de Naamloze Podcast en is ondertussen ook, na drie jaar bij Antwerp, aan de slag bij de KBVB als materiaalman. Knack zocht de 27-jarige voetbalfreak op.

Wie de naam van Mbiye-Beya googelt, vindt al snel een artikel over een protestactie met 750 betogers in het Gentse Zuidpark. De actie vond begin juni 2020 plaats, in de nasleep van de dood van George Floyd in Minneapolis. Mbiye-Beya was in die tijd een van de drijvende krachten achter Belgian Youth Against Racism, het Belgische antwoord op de vele Black Lives Matter-betogingen die op de dood van Floyd volgden.

34 keer heeft de politie mijn auto aan de kant gezet. Mijn verdediging was: “Ik ben gewoon een zwarte met een job.”

Gilles Mbiye-Beya

Niet dat hij in zijn jonge leven grote trauma’s had opgelopen, maar ook Mbiye-Beya werd al met racisme en discriminatie geconfronteerd. Op het voetbalveld was hij weleens ‘vuile neger’genoemd, en toen hij pas bij FC Antwerp werkte en van de club een zwarte Mercedes met geblindeerde ramen mocht gebruiken, werd hij in een jaar tijd maar liefst 34 keer door de politie aan de kant gezet. Telkens zogezegd voor ‘een willekeurige controle’. ‘De eerste keren was het nog grappig’, zegt Mbiye-Beya. ‘Daarna werd het gewoon geschift. Op den duur ging ik zelf al aan de kant staan wanneer ik in mijn achteruitkijkspiegel een politieauto zag. Telkens weer moest ik me verdedigen: “Ik ben gewoon een zwarte met een job.”’

Schijnpolitiek

Twee jaar later kijkt hij met ontgoocheling op die periode terug. ‘Mochten er vandaag weer betogingen of protestacties georganiseerd worden, ik zou er niets meer mee te maken willen hebben’, zegt hij. ‘Het heeft veel mensen even een goed gevoel gegeven, maar op de lange termijn heeft het niets veranderd. Ik had al snel door dat de politici niets met onze klachten zouden doen. Het was pure schijnpolitiek. Je hebt mensen die de situatie willen veranderen, en mensen die ze kunnen veranderen, maar ik zie geen overlap tussen beide groepen. Tijdens de pandemie heb ik met mijn moeder mondmaskers gemaakt uit Afrikaanse stoffen. De opbrengst van de verkoop ging naar het Congolese dorpje waar de tweelingbroer van mijn vader woont. Daarmee heb ik veel meer impact gehad dan met al die betogingen.’

Over racisme, inclusiviteit en diversiteit wil hij dus geen vragen meer krijgen. Alles wat hij daarover te zeggen heeft, heeft hij al gezegd. Liever inspireert hij via zijn baan bij de Bond en zijn rol als podcastmaker. ‘In tegenstelling tot wat ik vroeger dacht, volgen jonge mensen met een diverse achtergrond wél het Belgische voetbal’, zegt hij. ‘Je ziet hen minder in de stadions, maar bij Koolcast horen we hen wel.’

Lees het volledige interview deze week in Knack.